Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Усны нөөц ашигласны төлбөрөөс чөлөөлөгдөх эрх зүйн үндэслэл болон татварын ногдууллагын хугацаа, мэдэгдэх үүргийн маргаан. Татварын алба нь нэхэмжлэгч компанийн данснаас ус ашигласны төлбөрийг шууд суутган авсан бөгөөд нэхэмжлэгч төсөвт байгууллагын хэрэглэсэн ус нь унд, ахуйн зориулалттай тул төлбөрөөс чөлөөлөгдөх ёстой, мөн төлөлтийн хугацаа болоогүй байхад мэдэгдэлгүй суутгал хийсэн гэж үзсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Төсөвт байгууллагын хэрэглэсэн ус нь хүн амын унд, ахуйн хэрэгцээнд хамаарах тул Байгалийн нөөц ашигласны төлбөрийн тухай хуулийн 20.1.1-д заасан чөлөөлөх үндэслэлтэй, мөн төлөлтийн хугацаа болоогүй байхад мэдэгдэлгүй суутгал хийсэн нь хууль бус гэж үзэн бүхэлд нь хангахыг шаардсан.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Нэхэмжлэгч компани нь ашиг олох зорилготой үйл ажиллагаа эрхэлдэг тул усны нөөц ашигласны төлбөр төлөх үүрэгтэй, төлбөрийн хугацаа нь сар бүрийн 10-ны дотор байдаг тул төлөөгүй байхад суутгал хийсэн нь зөв, мөн чөлөөлөх үндэслэлийг гэрээгээр биш хуулиар тогтоосон тул татварын албагийн үйл ажиллагаа хуульд нийцсэн гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Доод шатны шүүхүүд нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхив. Учир нь нэхэмжлэгч компани нь ашиг олох зорилготой үйл ажиллагаа явуулдаг тул төсөвт байгууллагын хэрэглэсэн усанд ногдох төлбөрийг төлөх үүрэгтэй байсан (Усны тухай хууль 30.1.5, 31.1), мөн төлбөрийн хугацаа тодорхой заагдсан тул төлөөгүй байхад суутгал хийсэн нь хууль бус үйлдэл биш (Байгалийн нөөц ашигласны төлбөрийн тухай хууль 23.2) гэж үзэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Усны нөөц ашигласны төлбөрөөс чөлөөлөх үндэслэлийг усны зориулалтаас хамаарч тодорхойлдог бөгөөд төрийн байгууллагын хэрэглэсэн ус нь унд, ахуйн зориулалттай ч гэсэн татвар төлөгч нь ашиг олох зорилготой үйл ажиллагаа эрхэлдэг бол төлбөр төлөх үүрэгтэй (Байгалийн нөөц ашигласны төлбөрийн тухай хууль 20.1.1).
• Татварын алба нь төлбөрийн хугацааг хуульд заасны дагуу тогтоосон тул төлөгч төлбөрөө төлөөгүй байхад суутгал хийх эрхтэй бөгөөд энэ нь төлөлтийн хугацаа болоогүй гэж үзэх үндэслэлгүй (Байгалийн нөөц ашигласны төлбөрийн тухай хууль 23.2).
• Усны нөөц ашигласны төлбөрөөс чөлөөлөх эсэхийг гэрээгээр биш, хуулийн заалтаар тодорхойлдог тул татварын алба гэрээнд хөндлөнгөөс оролцсон гэж үзэхгүй (Усны тухай хууль 29.1, 29.2).