📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: Ч.Т, Ч.У нар нь нас барсан аав Д.Ч-тэйгээ хамт амьдарч байсан орон сууцыг гэр бүлийн хамтран өмчлөх дундын эд хөрөнгө гэж үзэж, уг орон сууцны ногдох хэсгийг, мөн өвийн хөрөнгөөс ногдох хэсгийг хариуцагч Х.Б-ээс гаргуулахаар нэхэмжилжээ. Гуравдагч этгээд Ч.Х нь орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох бие даасан шаардлага гаргасан.
- Нэхэмжлэгч: Ч.Т, Ч.У нар нь Б хороо орон сууцыг гэр бүлийн хамтран өмчлөх дундын эд хөрөнгө хэмээн тогтоолгож, нийт 76,160,000 төгрөг, өвлөгдөх хөрөнгөөс 417,576 төгрөг гаргуулах, болон “Ю” ХХК-ийн үүрэн холбооны 88** дугаарын эзэмших эрхийг Ч.Т-д шилжүүлэхийг даалгуулахыг шаарджээ.
- Хариуцагч: Х.Б нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, орон сууц нь өөрийн болон талийгаач нөхөр Д.Ч-ийн хамтын хөдөлмөрөөр бий болсон, мөн банкны ипотекийн зээлтэй, зээлийн үлдэгдэл их байгаа тул бодит хөрөнгө биш гэж маргасан.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2023-05-10, Дугаар: 102/ШШ2023/01839
- Шийдвэр: Хариуцагч Х.Б-ээс 28,980,376 төгрөгийг гаргуулж, Ч.У, Ч.Т нарт тус бүр 14,490,188 төгрөг олгож, үлдэх нэхэмжлэл болон гуравдагч этгээд Ч.Х-ийн бие даасан шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Иргэний хуулийн 126.2.4, 520.1.1, 93.1. Маргаан бүхий орон сууц нь гэр бүлийн хамтран өмчлөх дундын эд хөрөнгөд хамаарахгүй, харин Д.Ч нас барснаар өв нээгдсэн бөгөөд орон сууцны ногдох хэсгийг хууль ёсны өвлөгчдөд хуваарилсан.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Өдөр: 2023-08-02, Дугаар: 210/МА2023/01503
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч нар
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх орон сууцыг гэр бүлийн хамтран өмчлөх дундын өмч биш гэж үзсэн нь буруу.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, нэхэмжлэгч Ч.Т, Ч.У нарыг орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр тогтоож, Х.Б-ээс тус бүр 38,290,188 төгрөг гаргуулж олгосон, бусад нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Иргэний хуулийн 126.2.4, 130.3, 532.1, 492.1.1, Гэр бүлийн тухай хуулийн 3.1.4. Орон сууц нь гэрлэгчид болон гэр бүлийн бусад гишүүний хамтын өмчлөх дундын өмч болно.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Өдөр: 2023-12-14, Дугаар: 210/МА2023/01503
- Гомдлол гаргагч: Хариуцагч Х.Б болон түүний өмгөөлөгч А.Б
- Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх орон сууцыг хамтран өмчлөх дундын эд хөрөнгө гэж үзсэн нь хууль зүйн үндэслэлгүй. Мөн зээлийн үүрэг бүрэн төлөгдөөгүй байхад хөрөнгийг хуваах боломжгүй гэж үзсэн.
- Шийдвэр: Давж заалдах болон анхан шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалын 1 дэх заалтыг өөрчилж, Ч.Х-г орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр тогтоож, хариуцагч Х.Б-ээс тус бүр 24,325,468 төгрөгийг гаргуулж Ч.Т, Ч.У нарт олгож, үлдэх шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгч нар нь аав Д.Ч-тэй хамт амьдарч байсан тул орон сууц нь гэр бүлийн дундын эд хөрөнгөд хамаарна.
- Давж заалдах шатны шүүх нэхэмжлэгч нарыг орон сууцыг худалдан авах үед гэр бүлийн гишүүн байсан, одоо ч нэг хаягт бүртгэлтэй, хамт амьдарч байсан гэж дүгнэсэн нь хэрэгт байгаа баримтад нийцсэн.
- Иргэний хуулийн 126.2.4, Гэр бүлийн тухай хуулийн 3.1.4-т зааснаар гэрлэгчид болон гэр бүлийн бусад гишүүний нэр дээр байгаагаас үл хамааран гэрлэснээс хойш бий болсон хөрөнгө нь гэр бүлийн дундын өмч болно.
- Орон сууцыг гэр бүлийн 5 гишүүнд адил хэмжээгээр хуваарилбал нэг гишүүнд 38,080,000 төгрөг ногдоно.
- Тухайн орон сууцны зээлийн үүргийг (74,478,497 төгрөг) Д.Ч-г оролцуулан гэр бүлийн насанд хүрсэн гишүүд адил тэнцүү хариуцна. Иймд нэг хүнд ногдох хэсэг 38,080,000 төгрөгөөс зээлийн үүрэг 18,619,624 /74,478,497:4/ төгрөгийг хасахад 19,460,375 төгрөг болно.
- Өвлүүлэгч Д.Ч-н өвлөгдөх хөрөнгө 19,460,375 төгрөгийг хууль ёсны өвлөгч Х.Б, Ч.Х, Ч.Т, Ч.У нарт хуваахад нэг хүнд 4,865,093 төгрөгийн өв ногдоно.
- Иймд Ч.Т, Ч.У нар нь тус бүр дундын эд хөрөнгийн ногдох хэсэг 19,460,375 төгрөг, өв хөрөнгө 4,865,093 төгрөг, нийт 24,325,468 төгрөгийг Х.Б-ээс шаардах эрхтэй.
- Хоёр шатны шүүх Ч.Х-г гэр бүлийн гишүүн, орон сууцыг хамтран өмчлөх эрхтэй гэж үзэж, ногдох хэсгийг тодорхойлсон атлаа "орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох" шаардлагыг нь хэрэгсэхгүй болгосон нь буруу тул залруулсан.**