📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: Татварын улсын байцаагч нар “М” ХХК-ийн 2012-2016 оны албан татварын ногдуулалт, төлөлтийн байдалд хяналт шалгалт хийж, 2017 оны 6 дугаар сарын 21-ний өдрийн 210022574 дугаартай шийтгэлийн хуудсаар нийт 7,439,113,649.3 төгрөгийн төлбөр ногдуулсан. Татварын маргаан таслах зөвлөл уг төлбөрийг 3,643,100,062.37 төгрөг болгон өөрчилсөн.
- Нэхэмжлэгч: “М” ХХК нь 210022574 дүгээр актын 2.1, 2.3, 2.4, 2.5, 2.6, 2.7, 2.9, 2.10 дахь заалт болон нэмэгдсэн өртгийн албан татварын ногдуулалт, төлөлтийг баталгаажуулсан актыг хүчингүйд тооцуулах.
- Хариуцагч: ТЕГ-ын УТОХГ-ын татварын улсын байцаагч Т.З, Ж.Э, Ш.Э нар.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2019-08-28, Дугаар: 128/ШШ2019/0536
- Шийдвэр: Нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, актын 3.5 дахь хэсгийг буюу 29,751,559 төгрөгт холбогдох хэсгийг хүчингүй болгож, үлдэх шаардлагуудыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Олон улсын гэрээний тухай 1993 оны хуулийн 21.1, Олон улсын гэрээний тухай 2016 оны хуулийн 27.1, Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.4, Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 13.4, 13.9.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Өдөр: 2019-12-05, Дугаар: 641
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч “М” ХХК-ийн захирал Б.М.
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлүүлэх.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, актын 3.1, 3.3, 3.4, 3.5 дахь заалтаар ногдуулсан нийт 731,088,904 төгрөгийн нөхөн татвар, торгууль, алдангийг хүчингүй болгож, НӨАТ-ын дүнг 13,031,475.50 төгрөгөөр бууруулсныг хүчингүй болгож, актын 3.6, 3.8, 3.9 дэх заалтад хамаарах хэсгийг хүчингүй болгуулах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Олон Улсын гэрээний тухай 1993 оны хуулийн 21.1, 22.3, Олон Улсын гэрээний тухай хуулийн 27.1, 28.1, 28.2, УИХ-ын 2009 оны 1 дүгээр сарын 15-ны өдрийн Хэлэлцээр соёрхон батлах тухай хууль, Ашигт малтмалын тухай хуулийн 47.10, Хувь хүний орлогын албан татварын тухай хуулийн 26.3, Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 4.1.7.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Өдөр: 2020-03-09, Дугаар: 210/МА2020/00080
- Гомдлол гаргагч: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нар.
- Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал нь Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.3-т заасныг зөрчсөн, мөн олон улсын гэрээний хэрэглээг буруу тайлбарласан.
- Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн 2019-12-05-ны өдрийн 641 дүгээр магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн 2019-08-28-ны өдрийн 128/ШШ2019/0536 дугаар шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Давж заалдах шатны шүүх нь хэргийг хянан шийдвэрлэхдээ Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.3-т заасан “Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг давж заалдах гомдлын хүрээнд хянах ба хэргийн хоёр, түүнээс дээш оролцогч гомдол гаргасан, эсхүл нийтийн ашиг сонирхлыг төлөөлөн гомдол гаргасан тохиолдолд хэргийг бүхэлд нь хянан үзэх үүрэгтэй” гэсэн заалтыг зөрчиж, гомдол гаргаагүй хэсгээр шийдвэр гаргасан.
- Монгол-Оросын “М” ХХК-ийн үйл ажиллагааны тухай Монгол Улсын Засгийн газар, Оросын Холбооны Улсын Засгийн газар хоорондын хэлэлцээр /2007 оны/-ийн 18, 20 дугаар зүйлд зааснаар, хэлэлцээрийн аль нэг тал компанийн дүрмийн сан дахь хувь хөрөнгөө бүрэн буюу хэсэгчлэн хувьчилсан, эсхүл худалдсан тохиолдолд уг хэлэлцээр хүчингүй болохоор, мөн аль нэг тал компанийн үйл ажиллагаанд оролцоогоо зогсоосон бол хэлэлцээр дуусгавар болохоор зохицуулсан.
- Оросын Холбооны Улсын Засгийн газар нь 2016 оны 6 дугаар сард “Э” болон “М” ХХК-д эзэмшиж байгаа 49 хувийн энгийн хувьцааг Монгол улсын хуулийн этгээд болох “М” ХХК-д худалдсанаар, хэлэлцээрийн нэг тал болох Оросын Холбооны Улсын Засгийн газар нь тус компанийн үйл ажиллагаанд оролцоогоо зогсоосон.
- Иймд хэлэлцээрийн дагуу бий болсон эрх, үүрэг, ашиг сонирхол болон үр ашгийг бодитой хүртэх хууль зүйн үр дагавар үгүй болсон тул шүүхээс “...олон улсын гэрээний дагуу “М” ХХК албан татвараас чөлөөлөгдөнө” гэж дүгнэх боломжгүй.
- Хувь хүний орлогын албан татварын тухай хуулийн 8.1.1, 11.1.1, 17.1.1, 23.1-д зааснаар цалин, хөдөлмөрийн хөлсний орлогоос нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалд төлсөн шимтгэлийг хассан дүнгээс 10 хувиар тооцож төсөвт төлөх үүрэгтэй.
- Ашигт малтмалын тухай хуулийн 47.1, 47.4-т зааснаар тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч нь олборлож худалдсан, эсхүл худалдахаар ачуулсан болон ашигласан бүх төрлийн бүтээгдэхүүний борлуулалтын үнэлгээнээс ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг улсын төсөвт төлнө.
- Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 13.1.7, 13.4, 13.9-д зааснаар тус компанийн 2016 онд шинээр барьсан үл хөдлөх хөрөнгийг борлуулсан болон үнэ төлбөргүй шилжүүлсэний орлогыг нэмэгдсэн өртгийн албан татвараас чөлөөлөх үндэслэлгүй.
- Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 14.1.5-д аливаа үндсэн хөрөнгө бэлтгэх болон худалдан авахад төлсөн албан татварыг хасахгүй гэж заасан тул төсвөөс буцаан авах НӨАТ-ын дүнг бууруулсан нь хуульд нийцсэн.
- Давж заалдах шатны шүүх нь олон улсын гэрээний үйлчлэх хүрээ, зорилго, агуулгыг буруу дүгнэж, “хэлэлцээр 1 жилийн хугацаанд хүчин төгөлдөр үйлчлэхээр байна” гэж дүгнэсэн нь үндэслэлгүй.