Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: “Ж” ХХК нь “Э” ХХК-иас 2007 онд барилга, газрыг худалдан авсан бөгөөд уг газар болон барилга нь “Э” ХХК-ийн эзэмшлийн газраар хүрээлэгдсэн тул үйл ажиллагаагаа явуулахын тулд хойд болон урд гарцыг ашиглаж байсан. Гэтэл “Э” ХХК урд гарцыг хаах тухай мэдэгдсэн.
• Нэхэмжлэгч: “Ж” ХХК нь “Э” ХХК-ийн эзэмшлийн газрыг тэргүүн ээлжид хязгаартай ашиглах эрхтэй болохыг тогтоолгож, урд гарц болон авто зогсоолыг урьдын адил ашиглах боломжийг хэвээр хадгалж, барилгын зураг төслөө төлөвлөхийг даалгуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: “Э” ХХК нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, “Ж” ХХК-ийн барилга байгууламжийг хэвийн ашиглах эрхийг хязгаарлаагүй, харин ч урд, хойд гарцыг үнэ төлбөргүй ашиглуулсаар ирсэн гэв. Мөн “Ж” ХХК-ийн хууль бус эзэмшлээс 9019.1 м.кв газрыг албадан чөлөөлүүлэх сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2018-04-06, Дугаар: 183/ШШ2018/00851
• Шийдвэр: “Ж” ХХК-ийн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, “Э” ХХК-ийн сөрөг нэхэмжлэлийн хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 106.2, 150, 151 дүгээр зүйл, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 117.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2018-06-11, Дугаар: 1371
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч болон хариуцагч.
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгчийн шинжээч томилох хүсэлтийг хүлээн аваагүй, хэргийн оролцогчийн эрхийг эдлүүлээгүй гэж үзсэн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр буцаасан.
• Үндэслэл: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 59.3.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2018-09-07, Дугаар: 00515
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч “Э” ХХК болон нэхэмжлэгч “Ж” ХХК.
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг эс зөвшөөрч, анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны байсан, шинжээчийн дүгнэлт хангалттай байсан гэж үзсэн.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх хуулийн шаардлагыг хангаагүй.
• Нэхэмжлэгчийн дахин шинжээч томилуулах хүсэлтэд дурдсан асуудал нь нэхэмжлэлийн шаардлагад хамааралгүй.
• Шинжээчийн дүгнэлт тодорхойгүй, бүрэн бус, эсхүл шинэ нөхцөл байдал үүссэн тохиолдолд нэмэлт болон дахин шинжилгээ хийлгэхээр Шүүхийн шинжилгээний тухай хуулийн 19.1, 20.1-д заасан.
• Талуудын хооронд сервитут үүсээгүй, харин нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн эзэмшлийн газрыг төлбөртэй ашиглаж байсан.
• Нэхэмжлэгч нь анхны төлөвлөлтийн дагуу хийгдсэн гарцыг ашиглах боломжтой бөгөөд хариуцагч нь нэхэмжлэгчийн өмчлөх эрхийг хэрэгжүүлэхэд саад учруулсан гэх байдал тогтоогдоогүй.
• Анхан шатны шүүх үндсэн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь зөв боловч сөрөг нэхэмжлэлд холбогдох хэргийг хэрэгсэхгүй болгохдоо хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэжээ.
• Газрын тухай хуулийн 60.1, 60.1.1-т заасан газар эзэмших, ашиглах талаарх маргааныг Засаг дарга шийдвэрлэхээр заасан нь зохигчийн хооронд газар эзэмших, ашиглах талаар маргаан үүсээгүй тохиолдолд хамааралгүй.
• Иргэний хуулийн 106.4-т зааснаар эзэмших эрхээ зөрчигдсөн гэж үзвэл зөрчлийг арилгуулах, саад болж байгаа үйлдлийг зогсоохыг шаардах, шүүхэд нэхэмжлэл гаргах эрхтэй.
• Сөрөг нэхэмжлэлийн “урд гарцны 1991.4 м.кв газар, авто зогсоолын 2087.3 м.кв газрыг чөлөөлөхийг нэхэмжлэгч “Ж” ХХК-д даалгах” шаардлага нь үндсэн нэхэмжлэлтэй холбоотой, газар эзэмшигч газрыг гэрээнд заасан зориулалтын дагуу эзэмших, ашиглах эрхтэй тул энэ шаардлагыг хангах үндэслэлтэй.
• Сөрөг нэхэмжлэлийн “үйлдвэрийн бүсийн 4940 м.кв талбай бүхий газрыг чөлөөлөх” тухай шаардлага нь үндсэн нэхэмжлэлтэй тооцогдохгүй тул холбогдох хэргийг хэрэгсэхгүй болгох нь хууль зөрчихгүй.