📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: С.Г нь зам тээврийн осол гаргаж Н.Б-ны биед хүнд гэмтэл учруулсан. Н.Б нь гэмтлийн улмаас хөдөлмөр эрхлэх боломжгүй болж, байнгын асаргаа шаардлагатай болсон ба хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад нас барсан. Нэхэмжлэгчид түүний эрх залгамжлагчаар оролцсон.
- Нэхэмжлэгч: Б.Б, Д.О, Б.У нар нь С.Г-ээс гэм хорын хохиролд нийт 116,121,300 төгрөг гаргуулахыг шаардсан. Үүнд: хөдөлмөр эрхлэх боломжгүй болсон тул хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр тооцсон 13,150,000 төгрөг, эмчилгээний зардал 2,966,300 төгрөг, сэтгэцэд учирсан хохирол 100,000,000 төгрөг.
- Хариуцагч: С.Г нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, эмчилгээний зардлын зарим хэсэг нь хамааралгүй, Н.Б нь ажилгүй байсан тул орлого шаардах үндэслэлгүй, сэтгэцэд учирсан хохирлыг үнэлэх боломжгүй гэж маргасан.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2024-03-29, Дугаар: 102/ШШ2024/01638
- Шийдвэр: Хариуцагч С.Г-ээс 2,966,300 төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгч нарт олгож, нэхэмжлэлийн үлдэх 113,155,000 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Иргэний хуулийн 230.2, 497.1, 505.1, 505.2. Эмчилгээний зардал тогтоогдсон, харин Н.Б нь тэтгэвэр авч байсан тул цалин хөлс, орлогогүй гэж үзэх үндэслэлгүй, сэтгэл санааны хохирлын хэмжээ нотлох баримтаар тогтоогдоогүй.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Өдөр: 2024-06-24, Дугаар: 210/МА2024/001316
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хуулийг зөрүүтэй тайлбарлан хэрэглэж, хөдөлмөр эрхлэх боломжгүй болсон болон сэтгэцэд учирсан хохирлыг нөхөн төлүүлэх шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлгүй.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгч талын давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.
- Үндэслэл: Анхан шатны шүүх сэтгэцэд учирсан хохирлыг сэтгэл санааны хохирол гэж буруу тодорхойлсон ч залруулах боломжгүй. Мөн Иргэний хуульд орсон өөрчлөлтийг буцаан хэрэглэхгүй. Н.Б-г цалин хөлс орлогогүй гэж дүгнэхгүй.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Өдөр: 2024-11-08, Дугаар: 001/ШХТ2024/01293
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж, хэрэглэсэн, сэтгэцэд учирсан хохирлыг шийдвэрлэлгүй орхигдуулсан.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр, давж заалдах шатны шүүхийн магадлалд өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэгч нарын гомдлын зарим хэсгийг хангасан.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хариуцагч С.Г-ийн гэм буруутай үйлдлийн улмаас талийгаач Н.Б-ны эм, эмчилгээ, оношилгооны зардалд 2,966,300 төгрөг гаргуулсан нь хууль зүйн үндэслэлтэй.
- Талийгаач Н.Б нь өндөр насны тэтгэвэр авдаг байсан хэдий ч ажил хөдөлмөр эрхэлдэг байсан бөгөөд хариуцагчийн буруугаас хөдөлмөр эрхэлж орлого олох боломжгүй болсон.
- Иргэний хуулийн 229.1-д зааснаар гэм хорыг арилгахдаа эд хөрөнгөд учирсан бодит хохирол болон олох ёстой байсан орлогыг нөхөн төлөх үүрэгтэй. Иймд Н.Б-ны зам тээврийн ослоос нас барсан хугацаанд хөдөлмөр эрхэлж орлого олох боломжгүй болсон хохиролд хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр тооцож 13,155,000 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулах нь зүйтэй.
- Сэтгэцэд учирсан хохирол нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон нь Иргэний хуулийн 5.1-д зааснаар хуулийг буцаан хэрэглэхгүй байх зарчимтай нийцнэ. Иргэний хуулийн 230.2-т "Сэтгэцэд учирсан хор уршгийг мөнгөн хэлбэрээр арилгах..." гэсэн өөрчлөлтийг буцаан хэрэглэхээр тухайлан заагаагүй.
- Сэтгэл санааны хохирол, сэтгэцэд учирсан хохирол гэсэн ойлголтыг хоёр шатны шүүх адитган үзэж дүгнэсэн нь буруу биш.
- Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 176.2.2-т заасныг удирдлага болгон анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.