📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: Зэвсэгт хүчний ангид хугацаат цэргийн алба хааж байсан байлдагч нартай дүрмийн бус харьцаж, зодож, хүч хэрэглэн, улмаар хууль бус шийтгэл оногдуулсны улмаас нэг байлдагчийн амь насыг болгоомжгүй хохироосон.
- Нэхэмжлэгч: Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч Б.Э нь 23,000,000 төгрөгийн хохирол нэхэмжилсэн.
- Хариуцагч: Шүүгдэгч А.Э, Р.В, П.Б нар.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2019-10-01, Дугаар: 2019/ШЦТ/83
- Шийдвэр: А.Э, Р.В нарыг Эрүүгийн хуулийн 28.3.1, 10.6.1-ээр тус бүр 5 жил, П.Б-г 28.3.1-ээр 6 сар хорих ял оногдуулж, нээлттэй хорих байгууллагад эдлүүлэхээр шийдвэрлэсэн. Хохирлын нэхэмжлэлийг хэлэлцэхгүй орхисон.
- Үндэслэл: Шүүгдэгч А.Э, Р.В нар бүлэглэн цэргийн дүрмийн бус байдлаар харьцаж, захирагдагчаа зодсон, хүч хэрэглэсэн, мөн хууль, захиргааны хэм хэмжээний актаар хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүйн улмаас хүний амь насыг хохироосон гэм буруутайд тооцсон. Шүүгдэгч П.Б-г цэргийн дүрмийн бус байдлаар харьцаж, захирагдагчаа зодсон, хүч хэрэглэсэн гэм буруутайд тооцсон.
⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР
- Өдөр: 2019-11-05, Дугаар: 210/МА2025/00XXX (Давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийн дугаар өгөгдөөгүй тул жишээ дугаар ашиглав)
- Гомдлол гаргагч: Шүүгдэгч Р.В-н өмгөөлөгч Ж.Ч, Ц.Ж, шүүгдэгч А.Э-н өмгөөлөгч Н.М, Э.Н, Ж.Х, шүүгдэгч П.Б-н өмгөөлөгч Э.Э.
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол хууль ёсны, үндэслэл бүхий болж чадаагүй, хуулийг буруу хэрэглэсэн, нотлох баримтыг нэг талыг барьж үнэлсэн, ялыг ялгамжтай оногдуулаагүй.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж, А.Э-д 3 жил, Р.В-д 3 жил 6 сар хорих ял оногдуулж, П.Б-г хорих ял оногдуулахгүйгээр 2 жилийн хугацаагаар тэнсэж, үүрэг хүлээлгэсэн.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол нь тодорхой, ойлгомжтой, эргэлзээ төрүүлэхгүй байх хуулийн шаардлагыг хангаагүй.
- А.Э, Р.В нарыг “захирагч нь захирагдагчдаа хүч хэрэглэх” гэмт хэргийг бүлэглэн үйлдсэнээр тооцсон нь үндэслэлгүй. Харин “хүний амь насыг болгоомжгүйгээр хохироох” гэмт хэрэгт тэдний үйлдэл болон үр дагаварт хайхрамжгүй хандсан байдлаараа нэгдэн, бүлэглэж үйлдсэн гэж үзэх үндэслэлтэй.
- А.Э, Р.В, П.Б нарын үйлдсэн “зодсон” гэсний ард “хүч хэрэглэсэн” гэж тодорхойлсон нь буруу, учир нь “хүч хэрэглэсэн” гэдэг нь зодохоос өөр биеийн хүч хэрэглэсэн үйлдэл гэж ойлгогдоно.
- Зодуулсан байлдагч С.О, Б.А, Б.С нараас бусад 17 байлдагчийг “захирагч захирагдагчдаа хүч хэрэглэх” болон “хүний амь насыг болгоомжгүйгээр хохироох” гэмт хэргийн хохирогчоор тогтоосон нь Эрүүгийн болон Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг буруу ойлгож хэрэглэсэн алдаа.
- Анхан шатны шүүхээс 17 байлдагчийг хөнжил пүүгээгээр гүйлгэсэн үйлдлийг шүүгдэгч нарын гэм бурууг хүндрүүлсэн нөхцөл байдал гэж үзсэн нь үндэслэлгүй, энэ нь цэргийн сахилгын дүрмийг зөрчсөн үйлдэл боловч Эрүүгийн хуулийн 10.6-д заасан “үүргээ биелүүлээгүй” гэдэгт хамаарна.
- Шүүгдэгч нарын үйлдсэн хэргийн нөхцөл байдлыг харгалзан Эрүүгийн хуулийн 6.7, 7.1 дүгээр зүйлийг хэрэглэх боломжгүй гэсэн нь үндэслэлгүй.
- Шүүгдэгч Р.В-г захирагч албан хаагч биш гэсэн өмгөөлөгчийн гомдол үндэслэлгүй, учир нь тэрээр дэд ахлагч цолтой бөгөөд захирах, захирагдах ёсоор байлдагчийн “захирагч” мөн.
- Хохирогчийн нэхэмжилсэн хохирлыг хэлэлцэхгүй орхисон нь үндэслэл муутай боловч хохирогч нотлох баримт ирүүлээгүй, шүүгдэгч нарын эрх зүйн байдлыг хүндрүүлээгүй тул хэвээр үлдээсэн.
- П.Б-гийн гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, учруулсан хохирол, хор уршгийг харгалзан Эрүүгийн хуулийн 7.1-д зааснаар хорих ял оногдуулахгүйгээр тэнсэх шийтгэл оногдуулсан.
- А.Э, Р.В нарын гэмт хэрэг үйлдэхэд оролцсон оролцоо, гүйцэтгэсэн үүргийг харгалзан Эрүүгийн хуулийн 3.7.2-т зааснаар ялыг ялгамжтай хөнгөрүүлэн өөрчилсөн.