Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг тооцох үндэслэл, үнийн үнэлгээний аргачлалын хууль зүйн зөв тайлбар. Тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч компани өөрийн талбайгаас олборлолт хийгээгүй, харин бичил уурхайчдаас жонш худалдан авч экспортолсон тул нөөц ашигласны төлбөр төлөх үүрэггүй гэж үзсэн. Харин татварын байгууллага ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч нь худалдан авсан бүтээгдэхүүнийг экспортолсон тохиолдолд төлбөр төлөх үүрэгтэй, мөн олон улсын жишиг үнээр тооцох нь хуульд нийцсэн гэж үзсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Өөрийн талбайгаас олборлолт хийгээгүй тул ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг төлөх субьект биш; татварын байцаагч хуульд заагаагүй "экспортолсон" гэсэн нэмэлт үйлдлийг оруулж, бодит үнэ биш жишиг үнээр, буруу бүтээгдэхүүний ангиллаар тооцоолсон.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч нь худалдан авсан жоншныг экспортолсон тохиолдолд төлбөр ногдуулах хуулийн зохицуулалт байхгүй тул эзэмшигч нь төлөх үүрэгтэй; гаалийн лабораторийн дүгнэлт, Засгийн газраар зарласан олон улсын жишиг үнийг ашиглан тооцох нь хуульд нийцсэн.

Шатуудын шийдвэр

Давж заалдах шатны шүүх доод шатны шийдвэрийг өөрчилж, торгууль, алдангийг өршөөн хэлтрүүлж, төлбөрийн хэмжээг багасгасан. Улсын дээд шүүх энэхүү магадлалыг хэвээр үлдээж, гомдлыг хүлээн авахгүй орхисон. Учир нь нэхэмжлэгч өөрийн талбайгаас олборлолт хийгээгүйг хангалттай нотлох баримт үгүй, татвар төлөгч нь тооцоо, мэдээг зөв гаргах үүрэгтэй, мөн олон улсын худалдаанд хүлээн зөвшөөрөгдсөн дундаж үнийг (жишиг үнэ) тогтоох нь хуульд заасан аргачлалтай нийцэж, бодит үнэ хэрэглэхийг шаардаагүй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч нь өөрийн талбайгаас олборлолт хийгээгүй ч худалдан авсан бүтээгдэхүүнийг экспортолсон тохиолдолд ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг төлөх үүрэгтэй (Ашигт малтмалын тухай хууль 47.1).
• Татвар ногдох зүйлийг татвар төлөгчөөр нь биш, харин татварын байгууллага нь хуульд заасан аргачлалын дагуу тодорхойлох бөгөөд татвар төлөгчөөс нотлох үүрэг хүлээлгэх боломжгүй (Татварын ерөнхий хууль 18).
• Экспортын бүтээгдэхүүний борлуулалтын үнэлгээг тодорхойлохдоо олон улсын худалдаанд хүлээн зөвшөөрөгдсөн тухайн сарын дунджийг тогтоох зарчмыг баримтлах нь хуульд нийцэх бөгөөд заавал бодит үнэ хэрэглэх шаардлагагүй (Ашигт малтмалын тухай хууль 47.2.1, 47.12).