Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Татварын торгууль, алдангийн хэмжээг тооцох хууль тогтоомжийн хэрэглээ болон зөрчил үйлдэх үеийн хуулийг баримтлах асуудлаар маргаан үүссэн. Татвар төлөгч компани нь бусдын нэр, тамга бүхий хуурамч баримт ашиглан нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тайланд хасалт хийсэн тул татварын алба нөхөн татвар, торгууль, алданги ногдуулсан байна. Татвар төлөгч компани нь татварын ерөнхий хуульд өөрчлөлт орж алдангийн хэмжээг хөнгөлсөн байхад хуучин заалтыг хэрэглэсэн, мөн зөрчил үйлдэх үеийн хууль тогтоомжийг баримтлаагүй гэж маргасан юм.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Татварын алба нөхөн төлүүлэх татварын 30 хувиар торгохдоо хүчингүй болсон хуулийн заалтыг хэрэглэсэн, мөн зөрчил үйлдэх үеийн хуулийн дагуу шийтгэл оногдуулсан байх ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Зөрчил үйлдэгдсэн үед мөрдөгдөж байсан Татварын ерөнхий хууль болон Зөрчлийн тухай хуулийн дагуу шийтгэл оногдуулсан тул хууль ёсны гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан болон давж заалдах шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Хяналтын шатны шүүх нэхэмжлэлийн гомдлыг хангахгүй орхиж, өмнөх шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь зөрчил үйлдэгдсэн үеийн татварын тайлангийн хасалт нь хууль бус үйлдэл байсан тул тухайн үед мөрдөгдөж байсан Татварын ерөнхий хуулийн заалтыг үндэслэн торгууль, алданги ногдуулсан нь зөв, мөн Зөрчлийн тухай хуулийн дагуу зөрчил үйлдэх үеийн хуулийн дагуу шийдвэрлэх ёстой тул шинэчилсэн хуулийн өөрчлөлтийг эргэн хэрэглэх боломжгүй юм.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зөрчил үйлдэх үед дагаж мөрдөж байсан хуулийн дагуу шийтгэл, албадлагын арга хэмжээг шийдвэрлэх ёстой тул зөрчил үйлдэгдсэн үеийн хууль тогтоомжийг баримтлах ёстой (Зөрчлийн тухай хууль 1.4.3).
• Татварын ерөнхий хуулийн өөрчлөлт нь Зөрчлийн тухай хуулийг дагаж мөрдөх хугацаанаас буюу 2017 оны 7 дугаар сарын 01-ний өдрөөс хойш үүссэн эрх зүйн харилцаанд хамаарах тул зөрчил үйлдэгдсэн үеийн хуулийн заалтыг хэрэглэх шаардлагатай (Татварын ерөнхий хууль 74.1).
• Татварын тайлан, нягтлан бодох бүртгэлийн баримт дээр хийсэн хууль бус хасалт нь татварын алба нөхөн татвар болон торгууль ногдуулах үндэслэл болно (Татварын ерөнхий хууль 74.1, 74.1.4).