Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Төрийн албан тушаал эгүүлэн тогтоох болон захиргааны актын хууль ёсны байдлыг тогтоох маргаан. Төрийн захиргааны байгууллагын бүтцийн өөрчлөлт, нэгтгэн зохион байгуулалт хийсний улмаас өмнөх байгууллагын даргыг ажлаас чөлөөлж, шинээр байгуулагдсан байгууллагын даргыг томилсон нь нэхэмжлэгчийн эрх ашгийг зөрчсөн гэх үндэслэлээр маргаан үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Байгууллагын нэр болон бүтцийн өөрчлөлт хийгдсэн ч албан тушаалын чиг үүрэг хэвээр хадгалагдаж байгаа тул өмнөх албан тушаалд эгүүлэн тогтоох ёстой, мөн шинэ томилтын акт нь хууль бус гэж үзсэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Байгууллагын зохион байгуулалт өөрчлөгдөж, шинэ албан тушаалын шаардлага (мэргэжил) өөрчлөгдсөн тул нэхэмжлэгч шаардлагыг хангаагүй, шинэ томилтын акт нь Засгийн газрын эрх мэдлийн хүрээнд хийгдсэн хууль ёсны үйлдэл гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, албан тушаалд эгүүлэн тогтоохыг шийдвэрлэсэн бол давж заалдах шатны шүүх энэхүү шийдвэрийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өөрчилсөн. Учир нь шинээр бий болсон албан тушаал нь ажлын байрны тодорхойлолтод заасан мэргэжлийн шаардлагыг хангасан эсэхийг сонгон шалгаруулалтаар тогтоох ёстой тул нэхэмжлэгч сонгон шалгаруулалтад оролцоогүй нь албан тушаалд шууд эгүүлэн тогтоох үндэслэл болохгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Төрийн байгууллага өөрчлөн байгуулагдсан, орон тоо хасагдсан тохиолдолд албан тушаалын мэргэжлийн дагуу шилжих эсвэл тэтгэмж авах эрхтэй байсан тул нэхэмжлэгчийг ажлаас чөлөөлсөн тогтоолыг хууль бус гэж үзэх боломжгүй (Төрийн албаны тухай хууль 27.2.4).
• Шинээр бий болсон албан тушаал нь өмнөх албан тушаалтай шууд ижил бус, шинээр тодорхойлогдсон мэргэжлийн шаардлагыг (математикч, эдийн засагч-статистикч гэх мэт) хангасан байх ёстой тул сонгон шалгаруулалт хийхгүйгээр шууд томилох боломжгүй (Төрийн албаны тухай хууль 27.2.3).
• Агентлагийн даргыг томилох нь Засгийн газрын эрх мэдлийн хүрээнд байдаг тул тухайн томилсон актыг иргэний эрх зөрчсөн гэж үзэх үндэслэлгүй, учир нь томилогдсон этгээд хуульд заасан журмын дагуу сонгон шалгаруулалтад тэнцсэн албан тушаалтан байсан (Монгол Улсын Засгийн газрын тухай хууль 18.3).