Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын (НӨАТ) 0% ставка хэрэглэх эрхтэй эсэх, өөрөөр хэлбэл Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт гүйцэтгэсэн ажил, үйлчилгээг "экспортод гаргасан" гэж үзэх эсэх тухай эрх зүйн маргаан. Татвар төлөгч компани гадаадын хуулийн этгээдэд үзүүлсэн зөвлөх үйлчилгээ болон барилга угсралтын ажилд холбоотой үйлчилгээг экспортод гаргасан үйлчилгээ гэж үзэн НӨАТ-ын 0% ставка хэрэглэхийг хүссэн. Харин татварын алба тухайн үйлчилгээ нь Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт байгаа үл хөдлөх хөрөнгөтэй шууд холбоотойгоор хэрэгжиж байгаа тул экспортын тооцлолд багтахгүй гэж үзсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гадаадын хуулийн этгээдэд үзүүлсэн үйлчилгээний төлбөр гадаадын банкнаас шууд шилжүүлэн авсан бөгөөд үйлчилгээг гадаадын иргэн, хуулийн этгээдэд үзүүлсэн тул НӨАТ-ын 0% ставка хэрэглэх ёстой.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Үйлчилгээ нь Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт орших барилга угсралтын ажил, газар зэрэг үл хөдлөх хөрөнгөтэй шууд холбоотойгоор хэрэгжсэн тул экспортод гаргасан үйлчилгээний тодорхойлолттой нийцэхгүй.

Шатуудын шийдвэр

Доод шатны шүүх нэхэмжлэлийг хангаж, татварын актыг хүчингүй болгосон боловч Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Шүүх үйлчилгээ нь Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт байрлах барилга угсралтын ажилд зориулагдсан тул тухайн үйлчилгээг гадаадын этгээдэд үзүүлсэн ч "экспортод гаргасан" гэж үзэх боломжгүй гэж дүгнэсэн. Үйлчилгээний төлбөр гадаадаас орж ирсэн байсан ч гүйцэтгэлийн газаршил, ашиглаж буй хөрөнгө нь Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт байгаа тул НӨАТ-ын 0% ставка хэрэглэх үндэслэлгүй гэж үзсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт байгаа хөдлөх, үл хөдлөх хөрөнгөтэй шууд холбоотойгоор үзүүлсэн үйлчилгээг НӨАТ-ын 0% ставка хэрэглэх "экспортод гаргасан үйлчилгээ" гэж үзэхгүй (НӨАТ-ын тухай хууль 12.2).
• Үйлчилгээг гадаадын иргэн, хуулийн этгээдэд үзүүлсэн ч тухайн үйлчилгээний гүйцэтгэл, зориулалт нь Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт байгаа үл хөдлөх хөрөнгөтэй (барилга, газар) шууд холбоотой байсан тул экспортын тооцлолд багтахгүй (НӨАТ-ын тухай хууль 12.1.4).
• Экспортын хөнгөлөлт нь Монгол Улсаас гадаад улсад борлуулагдсан бараа, ажил, үйлчилгээнд хамаарах бөгөөд Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт байгаа хөрөнгөтэй холбоотой үйлчилгээг энэ хүрээнд багтаахгүй (НӨАТ-ын тухай хууль 12.2).