Дүүргийн Эрүү, Иргэний хэргийн хялбар ажиллагааны анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Түрээсийн гэрээ — түрээсийн барьцаа хөрөнгийг буцаан авах болон гэрээний зөрчлөөс үүдэлтэй хохирол нэхэмжлэх маргаан. Нэхэмжлэгч нь орон сууц түрээслэх гэрээ байгуулж, барьцаа төлбөр төлсөн боловч гэрээ дуусгавар болоход барьцаа мөнгийг буцаан авахгүй байгаа тул нэхэмжилсэн. Хариуцагч нь нэхэмжлэгчийг гэрээний үүрэг зөрчсөн гэж үзэн, барьцаа мөнгийг суутгах эрхтэй бөгөөд бусад хохирлыг нэхэмжилсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Түрээсийн гэрээ дуусгавар болсон тул барьцаанд өгсөн 2 сарын түрээсийн төлбөртэй тэнцэх ойролцоогоор 2 сая төгрөгийг буцаан авах шаардлагатай.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч гэрээний хугацаанаас өмнө гарсан болон түрээсийн төлбөр төлөх хугацаа хэтрүүлсэн тул гэрээний заалтын дагуу барьцаа мөнгийг суутгах эрхтэй, мөн бусад хохирлыг нэхэмжилж байна.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэгчийн үндсэн шаардлагыг хангаж, сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

• Талууд орон сууц түрээслэх гэрээ байгуулсан тул Иргэний хууль 302.1-д заасан орон сууц хөлслөх гэрээний харилцаанд орсон байна.
• Нэхэмжлэгч нь барьцаа төлбөр төлсөн нь Иргэний хууль 233.1-д заасан дэнчингийн тохиролцоо хийсэн гэж үзнэ.
• Гэрээ дуусгавар болоход дэнчин авсан тал нь дэнчнийг буцааж өгөх үүрэгтэй тул хариуцагч барьцаа мөнгийг буцаан олгох ёстой, учир нь Иргэний хууль 233.2-т гэрээ цуцлагдсан эсвэл үүрэг гүйцэтгэгдсэн тохиолдолд дэнчнийг буцааж өгөх тухай заасан байна.
• Хариуцагчийн гэрээнд барьцаа мөнгийг суутгах заалт байсан ч энэ нь Иргэний хууль 232.5-д заасан торгуулийн агуулгад нийцээгүй тул хүчин төгөлдөр бус гэж үзнэ.
• Сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон, учир нь хариуцагч нь өөрийн нэхэмжлэлийн үндэслэл, хохирлыг нотлох баримтаа Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 25.2.2, 38.1-д заасан журмын дагуу гаргаж өгөөгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Түрээсийн гэрээний барьцаа (дэнчин) нь гэрээ дуусгавар болоход буцаан олгогдох ёстой (Иргэний хууль 233.2).
• Гэрээний заалтад барьцаа мөнгийг суутгаж авах тухай заасан нь хууль ёсны торгуулийн хязгаарлалттай зөрчилдсөн тохиолдолд хүчин төгөлдөр бус (Иргэний хууль 232.5).
• Нэхэмжлэгч, хариуцагч нь өөрийн нэхэмжлэлийн үндэслэл, татгалзлын баримтыг өөрсдөө нотлох үүрэгтэй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 25.2.2, 38.1).