📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: Б.Б- нь "Бүгд Найрамдах Солонгос Улсын виз найдвартай гаргаж өгнө" гэж хуурч, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулж, хохирогч Х.Ц-гаас 2019 оны 12 сарын 06-20 өдрүүдэд нийт 5,000,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан гэмт хэрэг үйлдсэн.
- Нэхэмжлэгч: Хохирогч Х.Ц- (өмгөөлөгч Н.Энхбаяр) - "2002 оны Эрүүгийн хуулийн 216.2 зүйлээр 2 жилийн хорих ял оногдуулсан нь зүйтэй, давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг үндэслэлгүйгээр өөрчилсэн" гэж хэлсэн.
- Хариуцагч: Прокурор А.Оюунгэрэл - "Шүүгдэгч Б.Б- нь "залилах" гэмт хэргийг үйлдсэн болох нь тогтоогдсон, давж заалдах шатны шүүх шийдвэр хууль зүйн үндэслэлтэй" гэж хэлсэн.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Шийдвэр: Б.Б-ийг 6 сар хорих ял шийтгэж, өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан 2 жилийн хорих ялыг нэмж нэгтгэн 2 жил 6 сар хорих ялаар тогтоож, 4,000,000 төгрөгийг гаргуулж хохирогч Х.Ц-д олгуулсан.
- Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн 17.3, 6.9 зүйл, Иргэний хуулийн 497.1, 510.1 зүйл.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Гомдлол гаргагч: Хохирогч Х.Ц- (өмгөөлөгч Н.Энхбаяр)
- Гомдлолын шалтгаан: "Давж заалдах шатны шүүх 2002 оны Эрүүгийн хуулийн 216.2 зүйлээр 2 жилийн хорих ял оногдуулсан нь зүйтэй, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг үндэслэлгүйгээр өөрчилсэн" гэж хэлсэн.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 3 дахь заалтыг хүчингүй болгож, бусад заалтуудыг хэвээр үлдээж, ялын хэмжээг 6 сар хорих ялаар тогтоож.
- Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн 1.8 зүйл.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Гомдлол гаргагч: Хохирогч Х.Ц- (өмгөөлөгч Н.Энхбаяр)
- Гомдлолын шалтгаан: "Давж заалдах шатны шүүх Эрүүгийн хуулийн 1.9 зүйлийг буруу хэрэглэж, шүүгдэгчид ял завшуулж байх тул магадлалыг хүчингүй болгож, шийдвэрийг хэвээр үлдээж өгнө үү" гэж хэлсэн.
- Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хохирогчийн өмгөөлөгчийн гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хяналтын шатны шүүх давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хохирогчийн өмгөөлөгчийн гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон нь:
- Анхан шатны шүүх Б.Б-ийг хорих ялыг тэнссэн хугацаанд гэмт хэрэг үйлдсэн гэж дүгнээд, бусдыг залилсан гэмт хэрэгт нь оногдуулсан ял дээр өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан хорих ялыг нэмж нэгтгэхээр шийдвэрлэхдээ Эрүүгийн хуулийн 1.9 зүйл "хууль буцаан хэрэглэх" заалтыг буруу хэрэглэсэн гэдэг үндэслэлээр давж заалдах шатны шүүх шийдвэр хууль зүйн үндэслэлтэй болсон.
- 2015 оны Эрүүгийн хуулийн 1.9 зүйлийн 1 дэх хэсэгт "Үйлдэл, эс үйлдэхүйг гэмт хэрэгт тооцохгүй болсон, оногдуулах ялыг хөнгөрүүлсэн, гэмт хэрэг үйлдсэн этгээдийн эрх зүйн байдлыг дээрдүүлсэн хуулийг буцаан хэрэглэнэ" гэж хуульчилсан бөгөөд буцаан хэрэглэгдэх шинжийг агуулж буй илүү хөнгөн хууль гэдэг ойлголтод гэмт хэргийн шинж чанарыг тодорхойлж буй диспозицийн багтаамж, ял шийтгэлийн төрөл, агуулгад орж буй өөрчлөлт төдийгүй хууль тогтоогчийн шийдвэрээр хүний эрх зүйн байдлыг дээрдүүлж байгаа хуулийн зохицуулалтад хамаарах бусад хэм хэмжээ мөн адил багтана.
- 2002 оны Эрүүгийн хуулийн 216.2 зүйл болон 2015 оны Эрүүгийн хуулийн 27.11 зүйлийн шинж, агуулга өөр өөр байдлаар томъёологдсон байгааг хууль буцаан хэрэглэх зарчмын дагуу дүгнэх учиртай тул энэ талаар дүгнэлт хийж шийдвэрлэсэн давж заалдах шатны шүүхийн магадлал хэргийн жинхэнэ байдалд нийцсэн байна.