Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Аж ахуйн нэгжийн эцсийн эзэмшигчийн хувьцааг бэлэглэлийн гэрээгээр шилжүүлсэн нь ашиглалтын тусгай зөвшөөрлийг борлуулсан гэж үзэн татвар ногдуулах, мөн татварын нөхөн ногдуулалт хийх хөөн хэлэлцэх хугацааг тооцох нь маргаантай байв. Татварын байгууллага аж ахуйн нэгжийн хувьцааг шилжүүлсэн үйл явдлыг тусгай зөвшөөрөл борлуулсанд тооцож, татвар ногдуулсан байна. Харин нэхэмжлэгч компани нь хувьцааг бэлэглэсэн нь компанийн орлого биш, хувь хүний орлого тул татвар ногдуулж, суутган төлөгчийн үүрэг хүлээхгүй, мөн хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтэрсэн гэж маргажээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Татварын нөхөн ногдуулалтын актыг хүчингүй болгох шаардлагатай, учир нь хувьцааг бэлэглэсэн нь компанийн орлого биш бөгөөд татварын нөхөн ногдуулалт хийх хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтэрсэн тул татвар ногдуулж болохгүй.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл нь аж ахуйн нэгжийн эрх тул хувьцааг шилжүүлсэн нь тусгай зөвшөөрлийг борлуулсанд тооцогдох бөгөөд татвар ногдуулсан нь үндэслэлтэй.

Шатуудын шийдвэр

Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн байна. Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангах шийдвэр гаргав. Учир нь компанийн хувьцааг бэлэглэлийн гэрээгээр шилжүүлсэн нь татварын тайланг гаргаж, төлж дууссан өдрийн дараагийн ажлын өдрөөс эхлэн тооцох татварын тайлагнах хугацаатай холбоотой тул татварын нөхөн ногдуулалт хийх 4 жилийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан байсан тул татварын нөхөн ногдуулалтын акт нь хууль бус байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Эцсийн эзэмшигчийн хувьцааг бэлэглэх замаар эрх шилжүүлсэн тохиолдолд татвар төлөх, тайлагнах хугацааг тусгайлан зохицуулсан тул татварын нөхөн ногдуулалт хийх хөөн хэлэлцэх хугацааг энэхүү тусгай журмын дагуу тооцох ёстой (Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хууль 30.11, 30.13).
• Татварын нөхөн ногдуулалт, алданги, торгууль ногдуулах хөөн хэлэлцэх хугацаа нь тухайн татварын тайланг гаргаж, төлж дууссан өдрийн дараагийн ажлын өдрөөс тооцно (Татварын ерөнхий хууль 15.1, 15.3.3).
• Ашиглалтын тусгай зөвшөөрлийг борлуулсан гэж үзэх тохиолдолд татвар ногдуулна гэсэн заалт нь хувьцааг борлуулах, зарах, арилжаалахтай холбоотой харилцаанд үйлчлэх ёстой тул бэлэглэлийн гэрээгээр шилжүүлсэн үйл явдал нь борлуулсанд тооцогдохгүй (Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хууль 30.2).