Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Сонгуулийн ерөнхий хороо (СЕХ) нь Л.Н-ыг УИХ-ын сонгуульд нэгээс илүү тойрогт нэр дэвшсэн үндэслэлээр нэр дэвшигчээр бүртгэхээс татгалзсан.
• Нэхэмжлэгч: "С..." эвсэл, Л.Н нар. СЕХ-ны 2020 оны 05 дугаар сарын 25-ны өдрийн 150 дугаар тогтоолыг хүчингүй болгож, Л.Н-ыг нэр дэвшигчээр бүртгэн, үнэмлэх олгохыг даалгахыг хүссэн. Л.Н нь давхар нэр дэвшээгүй, мөн хуульд заасан хугацаанд зөрчлөө арилгаж, дахин бүртгүүлэх хүсэлт гаргасан тул СЕХ бүртгэхээс татгалзсан нь хууль бус гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Сонгуулийн ерөнхий хороо. УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийн 29.6-д заасныг зөрчиж, Л.Н нэгээс илүү тойрогт нэр дэвшсэн тул бүртгэхээс татгалзсан нь хуульд нийцнэ гэж үзсэн.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2020-05-29, Дугаар: 210/МА2020/00515
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийн 33.1.6-д зааснаар нэгээс илүү тойрогт нэр дэвшсэн нь бүртгэхээс татгалзах үндэслэл болно.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2020-06-16, Дугаар: 12
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэж, нотлох баримтыг буруу үнэлсэн.
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийн 33.1.6-д зааснаар нэгээс илүү тойрогт нэр дэвшсэн нь бүртгэхээс татгалзах үндэслэл болно. Нэхэмжлэгчийн "зөрчил гаргаагүй" гэх тайлбарыг хүлээж аваагүй.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2020-06-22, Дугаар: 0021/ШШ2020/00146
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэж, нэр дэвшигчийн зөрчлөө арилгах боломжийг үгүйсгэсэн нь хууль бус.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Л.Н-ыг УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийн 29.6-д заасныг зөрчиж, нэгээс илүү тойрогт нэр дэвшсэн гэх СЕХ-ны дүгнэлт хуульд нийцсэн.
• Гэвч, УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийн 33.2-т "нэр дэвшигчээр бүртгэхээс татгалзсан тохиолдолд санал авах өдрөөс 25-аас доошгүй хоногийн өмнө зөрчлийг арилгасны үндсэн дээр дахин бүртгүүлэхээр шаардагдах баримт бичгийг Сонгуулийн ерөнхий хороонд ирүүлж болно" гэж заасан.
• Л.Н нь "Зөв хүн электорат" эвслээс нэр дэвшихээсээ татгалзсан бөгөөд "Зөв хүн электорат" эвсэл 2020 оны 05 дугаар сарын 28-ны өдрийн 8 дугаар тогтоолоор Л.Н-ын оронд өөр хүнийг нэр дэвшүүлсэн.
• "С..." эвсэл, Л.Н нар 2020 оны 05 дугаар сарын 29-ний өдөр СЕХ-нд хандаж, зөрчлөө арилгасан болохоо мэдэгдэн, дахин бүртгүүлэх хүсэлт гаргасан нь хуульд заасан хугацаанд (санал авах өдрөөс 25-аас доошгүй хоногийн өмнө буюу 2020 оны 05 дугаар сарын 30-ны дотор) багтсан.
• СЕХ нь "нэр дэвшүүлэх ажиллагаа дууссан, уг хугацаанд гаргасан зөрчлийг арилгах боломжгүй" гэх үндэслэлээр хүсэлтийг хүлээж аваагүй нь УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийн 33.2, 33.3-т заасныг зөрчсөн.
• СЕХ нь хуульд заагаагүй "арилгах боломжгүй зөрчил" гэх үндэслэлээр нэр дэвшигчээр бүртгээгүй нь УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийн 7.1-д заасан сонгуулийн үндсэн зарчимд нийцээгүй.
• Иймд Л.Н-ыг УИХ-ын 2020 оны ээлжит сонгуульд нэр дэвшигчээр бүртгэж, үнэмлэх олгохыг СЕХ-нд даалгах нь зүйтэй. Харин СЕХ-ны 150 дугаар тогтоолыг хүчингүй болгуулах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.