Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Захиргааны хэрэг — үйлдвэрчний эвлэлийн хороод байгуулсан хамтын гэрээг бүртгэх нь хууль зүйн дагуу хийгдсэн эсэх, захиргааны байгууллагын хяналт шалгах үүрэг. Аж ахуйн нэгжид хэд хэдэн үйлдвэрчний эвлэл байсан тул тэдгээрийн төлөөлөл бүрэн оролцоогүйгээр, зөвхөн нэг үйлдвэрчний эвлэлийн хороотой байгуулсан хамтын гэрээг захиргааны байгууллага бүртгүүлсэн нь бусад эвлэлийн эрх, ашиг сонирхлыг зөрчиж байгаа гэж маргаан үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Бусад үйлдвэрчний эвлэлийн оролцоог хангахгүйгээр байгуулсан гэрээг бүртгүүлсэн нь ажилтны эрх, ашиг сонирхлыг зөрчиж байгаа тул бүртгэлийг хүчингүй болгох шаардлагатай гэж үзэв.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Хамтын гэрээг бүртгэх нь ажилтны эрхийн байдлыг дордуулсан зохицуулалт байгаа эсэхийг хянах үүрэгтэй тул хууль зүйн үндэслэлээр бүртгэл хийсэн гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон бол давж заалдах шатны шүүх шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. Улсын дээд шүүх давж заалдах шатны магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхив. Учир нь захиргааны байгууллага нь хамтын гэрээг бүртгэхдээ тухайн гэрээ нь хууль тогтоомжид нийцэж байгаа эсэх, ажилтнуудын эрх зүйн байдлыг дордуулсан эсэхийг шалгаж тогтоох бүрэн эрхтэй тул хариуцагчийн хяналт шалгах үүрэг хэрэгжсэн эсэхийг тогтоох шаардлагатай байна. Мөн тухайн байгууллагад хэд хэдэн үйлдвэрчний эвлэл байсан нь тогтоогдсон тул хамтын гэрээ байгуулахдаа тэдгээрийн төлөөлөл оролцсон эсэхийг захиргааны байгууллага шалгах үүрэгтэй тул бүртгэлийн үндэслэл тодорхойгүй байсан нь хууль зүйн зөрчил болсон гэж үзэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Захиргааны байгууллага нь хамтын гэрээг бүртгэхдээ түүний хууль зүйн үндэслэл болон ажилтны эрх, ашиг сонирхлыг дордуулсан зохицуулалт байгаа эсэхийг хянаж, бүртгэх үүрэгтэй (Хөдөлмөрийн тухай хууль 15.4).
• Аж ахуйн нэгжид хэд хэдэн үйлдвэрчний эвлэл байвал тэдгээр нь гишүүдийнхээ тооны харьцааг үндэслэн нэгдсэн төлөөлөгчид томилж, хамтын гэрээ байгуулахад оролцох ёстой тул бусад эвлэлийн оролцоог хангах эсэхийг захиргааны байгууллага шалгах шаардлагатай (Хөдөлмөрийн тухай хууль 11.5).
• Хамтын гэрээг бүртгэх нь ажилтны эрх, ашиг сонирхлыг дордуулсан зохицуулалт байгаа эсэхийг хянах зорилготой тул энэ нь захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх харьяалалтай маргаан мөн (Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 13.1).