Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Сумын иргэдийн төлөөлөгчдийн Хурлын тогтоол болон аймгийн Засаг даргын захирамжийн хүчин төгөлдөр байдал, мөн түүнээс үүдэлтэй цалин, урамшуулал олгох эрх зүйн маргаан. Сумын иргэдийн төлөөлөгчдийн Хурал сумын Засаг даргыг огцруулсан бөгөөд нэхэмжлэгч тус шийдвэрийг хүчингүй болгуулах, ажилгүй байсан хугацааны цалин, урамшуулал гаргуулах, даатгалын бичилт хийлгэхийг шаардсан. Хариуцагч байгууллага шийдвэрүүд хууль ёстой, нэхэмжлэлийн зарим хэсэг үндэслэлгүй гэж үзсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Сумын иргэдийн төлөөлөгчдийн Хурлын тогтоол болон аймгийн Засаг даргын захирамжийг хүчингүй болгох, ажилгүй байсан хугацааны цалин, ээлжит сонгуулийн дүнд чөлөөлөгдсөн тохиолдолд олгох тэтгэмж, төрийн одон медаль авсан тохиолдолд олгох урамшуулал гаргуулах, даатгалын бичилт хийлгэхийг шаардсан.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Доод шатны шүүхүүд хуулийг буруу тайлбарласан, нэхэмжлэлийн зарим хэсэг (цалин, урамшуулал) үндэслэлгүй, харин тогтоол, захирамж хууль бус болох нь тогтоогдсон тул тэтгэмж олгох шаардлага зөв гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж, тогтоол, захирамжийг хүчингүй болгосон. Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэрийг хэсчилж өөрчилсөн. Шүүх нь төрийн одон медаль авсан тохиолдолд олгох урамшуулал болон ажилгүй байсан хугацааны цалин, даатгалын бичилтийг даалгах шаардлагыг үндэслэлгүй гэж үзэн хэрэгсэхгүй болгосон. Учир нь урамшуулал олгох журам нь Засаг даргын Тамгын газрын ажилтнуудад хамаарах бөгөөд Засаг даргад шууд хамааралгүй, мөн төрийн одон медаль аваагүй тохиолдолд урамшуулал олгохыг даалгах нь хууль зүйн үндэслэлгүй гэж дүгнэсэн. Харин ээлжит сонгуулийн дүнд чөлөөлөгдсөн тохиолдолд олгох тэтгэмжийг олгох шаардлагыг хуульд нийцсэн гэж үзэн хэвээр үлдээсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Төрийн одон медаль авсан тохиолдолд олгох урамшуулал, ажилгүй байсан хугацааны цалин, даатгалын бичилтийг даалгах нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох нь зөв (Монгол Улсын Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 23.7, 38.1, Хөдөлмөрийн тухай хууль 69.1).
• Ээлжит сонгуулийн дүнд албан тушаалаасаа чөлөөлөгдсөн Засаг даргад урьд нь авч байсан албан тушаалын 6 сарын цалинтай тэнцэх хэмжээний нэг удаагийн тэтгэмж олгох нь хуульд заасан үүрэг (Монгол Улсын Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 38.1).
• Захиргааны хэргийн шүүх хяналт нь зөвхөн захиргааны актын хууль ёсны байдлыг шалгах бөгөөд иргэдийн төлөөлөгчдийн үйлдлийг "хууль бус" гэж хүлээн зөвшөөрүүлэх шаардлагыг хянах эрхгүй тул татгалзах нь зөв (Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 127.2.2).