Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Захиргааны акт гаргах эрх бүхий этгээд нэхэмжлэгчийн нүүлгэн шилжүүлэлтийн зардлыг нөхөн олгохгүй байгаа эс үйлдэхүй болон суурьшлын бүсэд гарсан зардлыг иргэнээс гаргуулах тухай маргаан. Засаг даргын захирамжийн дагуу иргэн аж ахуйгаа хориглосон бүсээс шинэ суурьшлын бүс рүү нүүлгэн шилжих шаардлагатай болсон тул нэхэмжлэгч нүүлгэн шилжүүлэх зардлаа нөхөн төлүүлэхийг шаардсан ба хариуцагч нь суурьшлын бүсэд гарсан зардлыг иргэнээс гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Засаг даргын шийдвэрийн дагуу нүүлгэн шилжихэд тээврийн болон бусад зардал гарч байгаа тул ойролцоогоор 22 сая төгрөгийн нөхөн олговор олгох ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Суурьшлын бүсэд гарсан дэд бүтцийн зардал, газрын үнэлгээ болон бусад зардлыг иргэнээс гаргуулж төрийн санд оруулах шаардлагатай гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг болон сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шат анхан шатны шүүхийн шийдвэрт сөрөг нэхэмжлэлийн хүлээн авах тухай хэсгийг өөрчилсөн тул нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхив. Учир нь хариуцагч нь өөр сумын нутаг дэвсгэрт хамаарах газрын үнэлгээ болон бусад зардлыг нэхэмжлэх эрхгүй этгээд тул сөрөг нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзах ёстой байсан ба хариуцагч нь нүүлгэн шилжүүлэх төлөвлөгөөг бүрэн тусгаагүй байсан тул нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь зөв гэж үзлээ.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Суурьшлын бүсэд дэд бүтэц бүрдүүлэх нь захиргааны байгууллагын чиг үүрэг бөгөөд тухайн хөрөнгийн зардлыг иргэнээс гаргуулах эрхгүй тул хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага нь үндэслэлгүй (Төрийн болон орон нутгийн өмчийн тухай хууль 74.1, 74.2, 77.1).
• Нэхэмжлэх эрхгүй этгээд нэхэмжлэл гаргасан тохиолдолд шүүх нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзах ёстой (Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 54.1.5).
• Хөдөө аж ахуйн бүсчлэлийн хил хязгаар, журам тогтоох нь иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын бүрэн эрхэд хамаарах тул захиргааны байгууллагын шийдвэр нь холбогдох журмын дагуу байх ёстой (Монгол Улсын Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 35.1.13).