Дархан-Уул аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Сонгуулийн маргаан — нэр дэвшигчийг бүртгэхээс татгалзсан тогтоолыг хүчингүй болгох. Нэр дэвшигч сонгуульд оролцохын тулд шаардлагатай хэмжээний сонгогчдын гарын үсгийг цуглуулсан боловч сонгуулийн хороо зарим гарын үсэг хуурамч байна гэж үзэн нэр дэвшигчийг бүртгэхээс татгалзсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Сонгуулийн хорооны тогтоолыг хүчингүй болгож, нэр дэвшигчээр бүртгэх шаардлагатай. Учир нь гарын үсэг зөрчилтэй гэгдсэн хүмүүсийг хасаад ч хуульд заасан доод хэмжээний сонгогчдын тоо хангалттай байгаа.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Нэр дэвшигчийг бүртгэхээс татгалзсан нь үндэслэлтэй. Учир нь нягтлалын явцад 10 хүний гарын үсэг хуурамч болох нь тогтоогдсон тул сонгуулийн хууль тогтоомжийг зөрчсөн гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, нэр дэвшигчийг бүртгэхээс татгалзсан тогтоолын холбогдох хэсгийг хүчингүй болгож, сонгогдох эрхийг сэргээхээр шийдвэрлэв. Сонгуулийн хороо 10 хүний гарын үсгийг хуурамч гэж үзэн бүртгэхээс татгалзсан нь Сонгуулийн тухай хууль 5.1.1, 5.1.5-д заасан хууль дээдлэх, маргааныг үндэслэлтэй шийдвэрлэх зарчимтай нийцэхгүй байна, учир нь 300 гарын үсгээс зөрчилтэй 10 хүнийг хасахад ч Сонгуулийн тухай хууль 156.2.1-д заасан 201-ээс доошгүй сонгогчдын гарын үсгийн шаардлага хангалттай хэвээр байгаа тул.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Сонгогчдын гарын үсгийн тоон шаардлага хангагдсан тохиолдолд зарим гарын үсэг зөрчилтэй байсан ч нэр дэвшигчийг бүртгэхээс татгалзах нь сонгох, сонгогдох эрхийг хууль бусаар хязгаарласан гэж үзнэ (Сонгуулийн тухай хууль 156.2.1, 11.4).
• Сонгуулийн хороо нь нэр дэвшигчийн гарын үсгийн мөрдлөгөөр дүгнэлт гаргахдаа хууль дээдлэх, маргааныг үндэслэлтэй шийдвэрлэх зарчмыг баримтлах ёстой (Сонгуулийн тухай хууль 5.1.1, 5.1.5).
• Гарын үсэг хуурамч гэх үндэслэлээр бүртгэхээс татгалзах нь нэр дэвшигчийн хувьд хуульд заасан доод хэмжээний дэмжлэгийг хангасан байсан ч үндэслэлгүй бол сонгогдох эрхийг хязгаарласан хэрэг болно (Сонгуулийн тухай хууль 158.1.4).