Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: "Улаанбаатар хотын ****" ХХК нь " **** ****" ХХК-тай 2019.04.25-ны өдрийн ЗГ9101/190425 дугаартай зээлийн гэрээ байгуулж, эргэлтийн хөрөнгийн санхүүжилт зориулалтаар 5,450,000,000 төгрөгийг жилийн 16,8 хувийн хүүтэй, 12 сарын хугацаатай зээлдүүлсэн. Үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангах зорилгоор мөн өдөр ЗБГ9101/190425 дугаартай Зээлийн барьцааны гэрээг " **** ****" ХХК болон **** нартай байгуулж, үл хөдлөх хөрөнгө барьцаалсан. Мөн " **** ****" ХХК, " **** ****" ХХК-иудтай байгуулсан 2019.05.24-ний өдрийн №ЗБГ9101/190524 тоот зээлийн барьцааны гэрээнд заасан газар эзэмших, ашиглах эрхтэй газруудыг барьцаалсан. Зээлдэгч нь зээлийн төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй тул зээлийн гэрээний үүрэгт 6,119,560,547.94 төгрөг гаргуулах, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөс хангуулах, мөн барьцаалсан газруудыг газрын албанд бүртгүүлэхийг даалгах нэхэмжлэл гаргажээ.
• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний үүрэгт 6,119,560,547.94 төгрөг гаргуулах, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөс хангуулах, барьцаалсан газруудыг газрын албанд бүртгүүлэхийг даалгах.
• Хариуцагч: Газар эзэмших болон ашиглах эрхтэй газруудаас үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлага, мөн 714,877,151 төгрөгт холбогдох хэсгийг хүлээн зөвшөөрөхгүй. Зээл бодитоор олгогдоогүй, өөр зээлийг хаах байдлаар олгосон тул хүүгийн тооцоог бууруулах шаардлагатай.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2020-08-13, Дугаар: 101/ШШ2020/02850
• Шийдвэр: Хариуцагч " **** ****" ХХК-аас зээлийн гэрээний үүрэгт 6,116,111,369.16 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч " **** **** ****" ХХК-д олгож, нэхэмжлэлээс 3,449,178.78 төгрөгт холбогдох хэсэг, " **** ****" ХХК болон " **** ****" ХХК-ийн эзэмших болон ашиглах эрхтэй газруудаас үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах, эдгээр газруудыг зээлийн барьцааны гэрээний дагуу газрын албанд бүртгүүлэхийг даалгах болон хариуцагч " **** ****" ХХК-д холбогдох шаардлагыг тус тус хэрэгсэхгүй болгосон. Төлбөрийг сайн дураар эс төлбөл ****ын өмчлөлийн үл хөдлөх хөрөнгөөс үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг Нийслэлийн шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газарт даалгасан.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 451.1, 452.2, 453.1, 175.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2020-10-14, Дугаар: 2127
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн зарим хэсэг буруу.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсэгт "Газрын тухай хуулийн 35.3.6, 38.5, Улсын бүртгэлийн ерөнхий хуулийн 14.2-т заасныг тус тус баримтлан " **** ****" ХХК-ийн эзэмших эрхтэй газрыг, хариуцагч " **** ****" ХХК-ийн ашиглах эрхтэй газруудыг зээлийн барьцааны гэрээний дагуу Баянзүрх, Хан-Уул дүүргийн газрын албанд бүртгүүлэхийг даалгасугай" гэсэн заалтыг нэмж, шийдвэрийн бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Газрын тухай хуулийн 35.3.6, 38.5, Улсын бүртгэлийн ерөнхий хуулийн 14.2.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2020-12-09, Дугаар: 00720
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч болон Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Нэхэмжлэгч нь хүүгийн тооцооллыг буруу хийсэн, хариуцагч нь зээл бодитоор олгогдоогүй, барьцааны гэрээний бүртгэлийг газрын албанд даалгасан нь буруу гэж маргасан.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн 2020-10-14-ний өдрийн 2127 дугаар магадлалын тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, " **** ****" ХХК-д эзэмших эрхтэй газрыг, " **** ****" ХХК-д ашиглах эрхтэй газрын эрхийг барьцааны гэрээний дагуу харьяалах Газрын албанд бүртгүүлэхийг даалгасугай" гэж өөрчлөн, зохигчийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хоёр шатны шүүх зээлийн гэрээ цуцлагдах нөхцөл бүрдсэн байдал, зээлийн гэрээний үүргийг зөв тодорхойлсон.
• Газар барьцаалсан гэрээг бүртгүүлэхийг хариуцагчид бус газрын албанд даалгасан нь буруу, зохигчийн хоорондох эрх зүйн маргаанд хэрэглэгдэх хуулийн зохицуулалтыг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн байна.
• Зээлийн барьцааны гэрээний 3.15-д "Барьцаалуулагч нь барьцааг баталгаажуулах баримт бичгийг бүрдүүлэх, барьцааны гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх зэрэг арга хэмжээг авах үүрэгтэй" гэж хариуцагч нарын хүлээх үүргийг заасан.
• Иргэний хуулийн 186.1-д заасны дагуу нэхэмжлэгч нь " **** ****" ХХК, " **** ****" ХХК-иудаас барьцааны гэрээний 3.15-д заасан үүргээ буюу барьцааны зүйл болох газруудыг эрх бүхий байгууллагад бүртгүүлэхийг шаардах эрхтэй.
• Хоёр шатны шүүх зээлийн үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөс хангуулах шийдвэр гаргахдаа Иргэний хуулийн 174, 175 дугаар зүйлийн холбогдох зохицуулалтыг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн.
• Нэхэмжлэгчийн хүүгийн тооцооллын маргаан, хариуцагчийн зээл бодитоор олгогдоогүй гэх тайлбар нь хэрэгт авагдсан нотлох баримтаар тогтоогдохгүй байна.
• Иймд давж заалдах шатны шүүхийн магадлалд өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэгч болон хариуцагчийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхих нь зүйтэй.