Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: С.А нь “К Б” ХХК-д ам.долларын хадгаламжтай байсан бөгөөд тус банк татан буугдсаны дараа Банкны эрх хүлээн авагч хадгаламжийг төгрөгт шилжүүлэн тооцсон.
• Нэхэмжлэгч: С.А нь “К Б” ХХК дахь Банкны эрх хүлээн авагчийн 2019.06.24-ний өдрийн А-47 дугаар тушаалаар хадгаламжийг төгрөгт шилжүүлснийг хүчингүй болгуулж, төлбөрийг ам.доллараар тооцуулах, 14,117,665.42 ам.долларыг нэхэмжлэл гаргах үеийн ханшаар тооцож гаргуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Банкны тухай хуульд заасан эрхийг хэрэгжүүлсэн тул нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2021-06-02, Дугаар: 182/ШШ2021/01187
• Шийдвэр: Нэхэмжлэгчийн хадгаламжийг төгрөгт шилжүүлснийг хүчингүй болгож, ам.доллараар тооцохыг хариуцагчид даалгасан. 14,117,665.42 ам.доллар буюу 40,230,546,440 төгрөг гаргуулах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 9.4.7, 9.4.3.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2021-10-04, Дугаар: 1501
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 9.4.3, 9.4.7-д заасан үндэслэлгүй.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2021-12-17, Дугаар: 001/ШХТ2021/00960
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх Иргэний хууль болон Банкны тухай хуулийн зарим зүйл заалтыг буруу тайлбарлан хэрэглэж, иргэний эрхийг зөрчсөн.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Банк, эрх бүхий этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн 5.1.3-т зааснаар мөнгөн хадгаламж нь үндэсний болон гадаад мөнгөн тэмдэгтээр илэрхийлэгдэж болно.
• Иргэний хуулийн 454.1 болон Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн 11.1-д зааснаар банк хадгалуулсан мөнгийг тухайн мөнгөн тэмдэгтээр хүүгийн хамт буцаан олгох үүрэгтэй.
• Банкин дахь мөнгөн хадгаламжийн даатгалын тухай хуулийн 15.4-т заасан гадаад валютын даатгалын нөхөн төлбөрийг төгрөгөөр олгох зохицуулалт нь даатгагдаагүй хадгаламжид хамаарахгүй. Иргэний хуулийн 4.3-т тодорхой харилцааг тухайлан зохицуулсан хэм хэмжээг бусад харилцаанд төсөөтэй хэрэглэхийг хориглоно.
• Банкны тухай хуулийн 69.1.3-т заасан эрх хүлээн авагчийн өр төлбөрийг хязгаарлах эрх нь үндэслэлгүйгээр төлбөрийг багасгах, гэрээний зүйлийг нэг талын санаачлагаар өөрчлөх эрх биш.
• Банкны эрх хүлээн авагч нь Иргэний хуулийн 454.1-д заасан гэрээний үүргийг залгамжлан хэрэгжүүлэгч тул нэхэмжлэгчийн хадгалуулсан ам.долларыг буцааж өгөх үүрэгтэй.
• Банкны тухай хуулийн 70.1.1-д зааснаар банкийг албадан татан буулгах шийдвэр гарснаас хойш мөнгөн төлбөрийн үүрэгт хүү, алданги, торгууль тооцохгүй.
• Нэхэмжлэлийн хоёр дахь шаардлага болох “хариуцагчаас 14,117,665 ам.доллар буюу 40,230,546,440 төгрөгийг гаргуулах” нь Банкны тухай хуулийн 70.1.2, 71.1, 71.2-т заасан журмын дагуу шийдэгдэх тул хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлтэй.
• Анхан шатны шүүхийн шийдвэрт Иргэний хуулийн 454.1, Банкны тухай хуулийн 71.1, 71.2.2-т заасныг баримтлан нэхэмжлэлийн шаардлагыг 14,305,541.31 ам.доллараар тодорхойлохыг хариуцагчид даалгаж өөрчлөлт оруулсан.