Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: З Х 232 дугаар анги нь Б.Э-тэй мал маллах гэрээ байгуулсан бөгөөд Б.Э нь гэрээний хугацаанд нийт 462 толгой мал хорогдуулсан.
• Нэхэмжлэгч: З Х 232 дугаар анги нь хорогдуулсан 462 толгой малын үнэ 22 420 000 төгрөгийг Б.Э-ээс гаргуулахыг хүссэн.
• Хариуцагч: Б.Э нь мал хорогдсоныг цаг агаарын хүндрэл, өвс тэжээлийн дутагдалтай холбоотой бөгөөд өөрийн буруу биш гэж үзэн нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй байсан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2019-02-28, Дугаар: 157/ШШ2019/00023
• Шийдвэр: Хариуцагч Б.Э-ээс 15 232 816 төгрөгийг гаргуулж, З Х 232 дугаар ангид олгож, нэхэмжлэлийн үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 128.1.3, 132.1. Малын хорогдол нь малчны хариуцлагагүй ажиллагаатай холбоотой гэж үзсэн.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2019-04-18, Дугаар: 226/МА2019/00006
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагчийн өмгөөлөгч
• Гомдлолын шалтгаан: Мал хорогдсон нь цаг агаарын байдал болон ажил олгогчийн үүргээ биелүүлээгүйтэй холбоотой гэж үзсэн.
• Шийдвэр: Хариуцагчийн өмгөөлөгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхиж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Мал хорогдсон нь цаг агаарын байдлаас бус, малчны арчилгаа маллагаа муугаас болсон гэж үзсэн.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2019-09-02, Дугаар: 210/МА2019/00006
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагчийн өмгөөлөгч Б.Болортунгалаг
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх нотлох баримтыг буруу үнэлж, цаг агаарын нөхцөл байдал болон нэхэмжлэгчийн үүргээ биелүүлээгүйг харгалзан үзээгүй.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хоёр шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулж, хэргийн оролцогчийн хуулиар олгогдсон эрхийг зөрчөөгүй.
• Хэнтий аймгийн Ус цаг уур орчны шинжилгээний газраас гаргасан тодорхойлолт, малчин Б.Баярцэнгэл, Б.Алтангэрэл нарын мэдүүлгээр тухайн бүс нутагт мал хорогдоогүй болох нь тогтоогдсон тул цаг агаарын байдлыг мал хорогдсон шалтгаан гэж үзэх боломжгүй.
• Малын хорогдол нь малчны хариуцлагагүй ажиллагаатай холбоотой гэсэн анхан шатны шүүхийн дүгнэлт хэрэгт цугларсан баримтад үндэслэгдсэн.
• Шүүх нотлох баримтыг үнэлэх хуульд заасан журмыг зөрчөөгүй.
• Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 132.1, 132.2-т заасныг үндэслэн хорогдсон эх малын тоогоор хохирлыг тооцож, хариуцагчийн цалингаас суутгасан нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байна.
• Иргэний хуулийн 497.2-т зааснаар гэм хор учруулсан этгээд ийнхүү гэм хор учруулсан нь түүний буруугаас болоогүй гэдгийг нотолбол хариуцлагаас чөлөөлөгдөх боловч Б.Э нь өөрийн буруугүй гэдгийг үндэслэл бүхий баримтаар нотолж чадаагүй.
• Цаг агаарын хүндрэлтэй нөхцөл байдлыг даван туулах, малын зүй бус хорогдол гарахад хариуцагчийн хайхрамжгүй ажиллагаа нөлөөлсөн гэх хоёр шатны шүүхийн дүгнэлтийг буруутгах үндэслэлгүй.