📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: "Т Х" ХХК нь 2011 оноос хойш Ховд аймагт "Хүлэг" нэрийн мотоцикль борлуулахаар Т.Э-д үнэ төлбөргүй нийлүүлсэн. Т.Э мотоциклийг борлуулмагц үнийг нэхэмжлэгчид төлж, борлуулсан мотоциклийн үнийн дүнгээс урамшуулал авдаг байсан. Талууд 2014 оны 08 дугаар сар, 2016 оны 04 дүгээр сарын 30-ны өдөр тооцоо нийлж, "Мотоциклийн төлбөр тооцоо барагдуулах тухай акт" үйлдсэн. Нэхэмжлэгч нь уг актад дурдсан төлөгдөөгүй үлдэгдэл төлбөр болон хүү, алданги гаргуулахаар нэхэмжлэл гаргасан.
- Нэхэмжлэгч: "Т Х" ХХК нь Т.Э-ээс мотоциклийн үлдэгдэл төлбөр 38,100,000 төгрөг, төлбөр хэтрүүлснээс үүссэн хүү 16,342,200 төгрөг, алданги 11,054,700 төгрөг, нийт 65,260,700 төгрөг болон өмгөөллийн хөлс, замын зардал зэрэг 920,000 төгрөгийн хохирлыг нэмж, нийт 66,180,700 төгрөг гаргуулахыг шаардсан.
- Хариуцагч: Т.Э нь "Т Х" ХХК-ийн борлуулагчаар ажиллаж байсан нь үнэн боловч 2014, 2016 оны тооцоо нийлэлт зөрүүтэй байсан, өөрт нийлүүлэгдээгүй мотоциклийн төлбөр нэхэмжилж байгаа, мөн урамшуулал, шатахууны зардал, ачих буулгах хөлс зэрэг нөхөн төлөгдөөгүй зардлууд байгаа тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй, зөвхөн 16 ширхэг мотоциклийн үнэ болох 21,300,000 төгрөгийг төлж барагдуулахыг хүссэн.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2018-12-10, Дугаар: 153/ШШ2018/00782
- Шийдвэр: Хариуцагч Т.Э-ээс 65,260,700 төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгч "Т Х" ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн үлдэх 920,000 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Иргэний хуулийн 399.1, 222.5, 232.6-д заасан.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Өдөр: 2019-01-23, Дугаар: 08
- Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 116.2-т заасан шаардлагыг хангаагүй, Иргэний хуулийн 399 дүгээр зүйлийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр мөн шүүхэд буцаасан.
- Үндэслэл: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 167.1.5-д заасан.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Өдөр: 2019-04-18, Дугаар: 00481
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
- Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, мэтгэлцэх зарчмыг үгүйсгэсэн, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчөөгүй байхад хэргийг буцаасан нь үндэслэлгүй.
- Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгчийн шаардлагын үндэслэл болгосон "Мотоциклийн төлбөр тооцоо барагдуулах тухай акт"-ын талаар хариуцагч хүлээн авсан мотоциклийн тоо, тооцоо нийлсэн актын талаар маргаж байхад нэхэмжлэлийн шаардлагаа нотлох үүрэг нэхэмжлэгчид үүснэ.
- Хариуцагчийн хүргэлт, нийлүүлэлтийн тайлангаа нэгтгэн тооцоо нийлэх, холбогдох баримтыг харьцуулан тулгаж үзэх хүсэлтийг анхан шатны шүүх тодруулаагүй, шийдвэрлээгүй нь шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагад нийцээгүй.
- Анхан шатны шүүх нотлох баримт бүрдүүлэх үүргээ биелүүлээгүй тул давж заалдах шатны шүүх хэрэгт цугларсан баримтаар маргааны үйл баримт тогтоогдоогүй, нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэл тодорхойгүй гэж үзэн шийдвэрийг хүчингүй болгосон нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 168.1.1-д заалтыг зөрчөөгүй.
- Хэрэгт цугларсан баримтын хүрээнд дүгнэлт хийж, хэргийг эцэслэн шийдвэрлэх боломжгүй тул хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан давж заалдах шатны шүүхийн магадлал нь зөв.