Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: "К Б"ХХК нь "СЗ" ХХК-д олгосон хоёр зээлийн гэрээний үүргийн нийт 976,384,535.70 төгрөгийг гаргуулж, барьцааны хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах нэхэмжлэл гаргасан.
• Нэхэмжлэгч: "К Б"ХХК нь хариуцагч "СЗ" ХХК-ийг зээлийн гэрээний үүргээ биелүүлээгүй, төлөлт хийхгүй байгаа тул гэрээг цуцалж, зээлийн үндсэн болон нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: "СЗ" ХХК нь зээлийг дамжуулан олгосон тул "К Б"ХХК-д нэхэмжлэх эрхгүй, зээлийн хугацаа дуусаагүй, нэг талын санаачилгаар цуцалсан нь буруу, нэмэгдүүлсэн хүүг хууль зөрчин тооцсон хэмээн маргасан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2018-10-02, Дугаар: 182/ШШ2018/01906
• Шийдвэр: Хариуцагч "СЗ" ХХК-иас 907,685,107 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч "К Б"ХХК-д олгож, үлдэх 68,699,428 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Шийдвэрийг сайн дураар биелүүлээгүй тохиолдолд барьцааны хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар даалгасан.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 451.1, 453.1, 175.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2018-11-23, Дугаар: 2347
• Гомдлол гаргагч: Зохигчид
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хэргийг үнэн зөв шийдвэрлээгүй, нотлох баримтыг үнэлээгүй, нэмэгдүүлсэн хүүг буруу тооцсон гэж хариуцагч үзсэн. Нэхэмжлэгч нэхэмжлэлийн үлдэх хэсгийг хангуулаагүйг зөвшөөрөөгүй.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дүгээр заалтын Иргэний хуулийн 453.1 гэснийг 452.2 гэж өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 452.2.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2019-01-28, Дугаар: 210/МА2019/00078
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч, Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Нэхэмжлэгч нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангуулахыг, хариуцагч зээлийн үүргээс 8,232,667 төгрөгийг зөвшөөрөхгүй байгаа талаар гомдол гаргасан.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, зохигчдын гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хоёр шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулж, зохигчид мэтгэлцэх эрхээ бүрэн хэрэгжүүлсэн.
• Зээлийн болон барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзсэн хоёр шатны шүүхийн дүгнэлт Иргэний хуулийн 451.1, 451.2, 165.1, 166.1-д заасан зохицуулалтыг зөрчөөгүй.
• Зээлдэгч гэрээнд заасан хугацаанд авсан зээлээ эргүүлэн төлөөгүй бол гэрээнд заасны дагуу зээлдүүлэгчийн үндсэн хүүгийн хорин хувиас хэтрэхгүй хэмжээний нэмэгдүүлсэн хүү төлөхөөр гэрээнд зааж болох бөгөөд зээлдэгч авсан зээлээ хугацаанд нь төлөөгүй бол хэтэрсэн хугацааны хүү, гэрээнд заасан бол нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүрэгтэй. (Иргэний хуулийн 452.2, 453.1)
• Зохигчид гэрээнд нэмэгдүүлсэн хүүг тохирохдоо Иргэний хуулийн 452.2 дахь хэсгийг зөрчсөн талаар хоёр шатны шүүх дүгнэлт хийж, нэмэгдүүлсэн хүүг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Гэрээ тус бүрд зээлийн хүүг тохирсон атлаа гэрээний заалтууд Иргэний хуулийн 451.1-д нийцээгүй тул шүүх үндэслэл бүхий дүгнэлт хийж, гэрээгээр тохирсон хүүгээр бодож, хариуцагчийн биелүүлэх үүргийн хэмжээг тодорхойлсон нь Иргэний хуульд нийцжээ.
• "К Б"ХХК нь зээлийн мөнгөн хөрөнгийг зээлдэгчийн дансанд шилжүүлснээр үүргээ зохих ёсоор биелүүлсэн.
• "СЗ" ХХК нь гэрээгээр тохирсон хуваарийн дагуу төлөлт хийгээгүй, үүргээ зохих ёсоор гүйцэтгээгүй нь тогтоогдсон.
• Зээлийн гэрээ урт хугацаатай байх тул гэрээг цуцлахад Иргэний хуулийн 221.1, 221.3-т заасан зохицуулалт хамаарна. Нэхэмжлэгч зээлдэгчид үүргээ биелүүлэх талаар сануулж, мэдэгдсэн байхад хариуцагч үүргээ биелүүлээгүй тул зээлдэгч гэрээг цуцлах эрхтэй.
• Шүүх хариуцагчийн биелүүлэх үүргийн хэмжээг үндэслэлтэй тогтоосон.
• Давж заалдах шатны шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг оновчтой хэрэглэж, шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан нь хуулийн үндэслэлтэй.