Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Б.М нь Монгол шуудан банкнаас нийт 30,000 ам.долларын зээл авч, вакуум цонх, чулууны үйлдвэрийн тоног төхөөрөмжөө барьцаалсан. Зээлийн үүргийг ХБ ХХК дахь банкны эрх хүлээн авагчид шилжүүлсэн бөгөөд зээлдэгч нь төлбөрөө хугацаанд нь төлөөгүй.
• Нэхэмжлэгч: ХБ ХХК дахь банкны эрх хүлээн авагч нь Б.М, З.Я нараас зээлийн үүрэгт 351,682,884 төгрөг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр хангуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Б.М нь хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн тул үүргээ гүйцэтгэхээс татгалзсан. З.Я нь нэхэмжлэгчээс зээл аваагүй тул үүрэг хүлээхгүй гэж тайлбарласан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2018-04-30, Дугаар: 181/ШШ2018/01013
• Шийдвэр: Б.Маас 190,180,732 төгрөг гаргуулж, үлдэх 161,502,152 төгрөг болон З.Яд холбогдох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулахаар шийдвэрлэсэн.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 79.1, 451.1, 453.1, Банкны тухай хуулийн 55.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2018-08-10, Дугаар: 1811
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч.
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, хөөн хэлэлцэх хугацааг буруу тооцсон.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, Б.Маас гаргуулах төлбөрийг 179,438,254 төгрөг болгон бууруулж, бусад хэсгийг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 453.2-т гэснийг 158.1-д гэж өөрчилсөн.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2018-11-20, Дугаар: 210/МА2018/01309
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч ХБ ХХК дахь Банкны эрх хүлээн авагч, хариуцагч нарын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч.
• Гомдлолын шалтгаан: Нэхэмжлэгч нь хүү, нэмэгдүүлсэн хүүгийн хэмжээг бууруулж, З.Яд холбогдох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосонд гомдолтой. Хариуцагч нь хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн гэж үзсэн.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, зохигчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Нэхэмжлэгч нь Монгол шуудан банкны шаардах эрхийг шилжүүлэн авсан тул шаардлага гаргах эрхтэй.
• Монгол шуудан банк, Б.М нарын хооронд Иргэний хуулийн 451.1-д заасан зээлийн гэрээ хүчин төгөлдөр байгуулагдсан.
• Хариуцагч Б.М нь зээлийн үүргээ хугацаанд нь биелүүлээгүй нь тогтоогдсон.
• Б.М нь 2010-07-15-ны өдөр төлбөр барагдуулах баталгаа гаргасан нь Иргэний хуулийн 79.1-д заасны дагуу хөөн хэлэлцэх хугацааг тасалдуулсан.
• Нэхэмжлэгч 2011 онд шүүхэд нэхэмжлэл гаргаж, хариуцагчийг эрэн сурвалжлуулах хүсэлт гаргасан нь мөн хөөн хэлэлцэх хугацааг тасалдуулж, шинээр эхлэн тоолох үндэслэлийг бий болгосон.
• Б.М нь Иргэний хуулийн 82.1-д зааснаар үүрэг гүйцэтгэхээс татгалзах эрхгүй.
• Зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүү үндсэн зээлээс хэт их байгааг давж заалдах шатны шүүх харгалзан үзэж төлбөрийн хэмжээг бууруулсан нь үндэслэлтэй.
• Нэхэмжлэгч болон З.Я нарын хооронд зээлийн гэрээний харилцаа үүсээгүй тул түүнд холбогдох нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь зөв.