Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Хариуцагч З.Л нь Хүнс, хөдөө аж ахуйн газрын даргаар ажиллаж байхдаа Ц.Батцэнгэлийг хууль бусаар ажлаас халснаас үүдэн ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс болон холбогдох шимтгэл, татварыг олгоход нийт 2,202,048 төгрөгийн хохирол төсөвт учирсан.
• Нэхэмжлэгч: Хар нь З.Лгийн буруутай үйлдлийн улмаас төсөвт учирсан 2,202,048 төгрөгийн хохирлыг Иргэний хуулийн 497.1, 497.2-т заасны дагуу гаргуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: З.Л нь Иргэний хуулийн 497 дугаар зүйлд заасан гэм хорыг учруулаагүй, гэм буруутай үйлдэл хийгээгүй тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2017-10-13, Дугаар: 153/ШШ2017/00489
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийн шаардлагын 1,818,659 төгрөгийг хангаж, үлдсэн 383,389 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 498.5.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2017-12-22, Дугаар: 52
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлгүй.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 498.5-д заасныг баримтлан хариуцагчийн буруутай үйлдэл шүүхээр нотлогдоогүй гэж үзсэн.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2018-02-05, Дугаар: 210/МА2018/00140
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх нотлох баримтыг үнэлээгүй, хуулийг буруу хэрэглэсэн.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хоёр шатны шүүх Иргэний хуулийн 498.5-ыг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
• Иргэний хуулийн 498.5 нь гэм хорыг арилгасан байгууллага өөрт учирсан хохирлыг гэм буруутай этгээдээс шаардах эрхийг зохицуулдаг.
• Ажил олгогч ажилтан нь хөдөлмөрийн гэрээний дагуу үүргээ гүйцэтгэх явцад бусдад учруулсан гэм хорын хариуцлагыг хүлээдэг.
• Хариуцагч З.Л нь ажил олгогчийг төлөөлж шийдвэр гаргах эрхтэй байсан ч түүний гаргасан тушаалтай холбоотой шүүхийн захирамж нь түүнийг хууль бусаар санаатай, эсхүл болгоомжгүй үйлдлээр байгууллагад гэм хор учруулсан гэж үзэх шууд үндэслэл болохгүй.
• Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 132.1-д зааснаар ажилтан хөдөлмөрлөх үүргээ биелүүлэх явцдаа өөрийн буруугаас байгууллагад эд хөрөнгийн хохирол учруулсан бол эд хөрөнгийн хариуцлага хүлээлгэх ёстой.
• Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 133.1-д зааснаар ажилтан хөдөлмөрлөх үүргээ биелүүлэх үедээ байгууллагад өөрийн буруугаас хохирол учруулсан бол нэг сарын дундаж цалин хөлснөөс хэтрэхгүй хязгаарлагдмал хариуцлага хүлээлгэнэ.
• Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 135.3, 135.4-т зааснаар эд хөрөнгийн бүрэн хариуцлагын гэрээ байгуулсан эсэхээс бүрэн хариуцлага хүлээлгэх эсэх нь хамаарна.
• Хэргийг шийдвэрлэхэд хариуцагчийн ажлын байдал, цалин, эд хөрөнгийн бүрэн хариуцлагын гэрээ байгуулсан эсэх зэрэг баримтууд дутуу байсан тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 116.2-ын шаардлагыг хангаагүй.
• Анхан шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэж, хэрэглэх ёстой хуулийг хэрэглээгүй, давж заалдах шатны шүүх шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 168.1.1, 168.3-т нийцээгүй.