📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: "М" ХХК нь "Т А Л" ХХК-иар дамжуулан Нидерландаас Монгол руу жимсний охь тээвэрлүүлэхээр гэрээ байгуулсан боловч ОХУ-ын хилээр нэвтрэх үед барааны код буруу, Глонасс лацгүй байсан шалтгаанаар ачааг устгалд оруулсан.
- Нэхэмжлэгч: "М" ХХК нь "Т А Л" ХХК-ийн тээвэр зуучийн үүргээ зөрчсөнөөс учирсан барааны үнэ, олох байсан ашиг, өмгөөлөгчийн зардал зэрэг нийт 246,833,588 төгрөгийг гаргуулахыг шаардсан.
- Хариуцагч: "Т А Л" ХХК нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, барааны код буруу өгсөн болон бүтээгдэхүүний хугацаа дууссан тул буцаан аваагүй нь нэхэмжлэгчийн буруу гэж маргаад, тээврийн хөлс болон гаалийн хадгалалтын зардал нийт 32,170,693 төгрөгийг гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2022-11-28, Дугаар: 102/ШШ2022/04212
- Шийдвэр: "М" ХХК-ийн 246,833,588 төгрөг гаргуулах нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, "М" ХХК-аас 32,170,693 төгрөг гаргуулж "Т А Л" ХХК-д олгосон.
- Үндэслэл: Иргэний хуулийн 413.1, 219.1-д заасныг баримтлан ачаа илгээгч дагалдах бичигт ачааны кодыг бүрэн бус бичсэнээс тээвэрлэгч хариуцлагаас чөлөөлөгдөх, мөн "М" ХХК бүтээгдэхүүний хугацаа дууссан шалтгаанаар буцаан аваагүй тул тээврийн хөлс, хадгалалтын зардлыг хариуцах үндэслэлтэй.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Өдөр: 2023-03-10, Дугаар: 210/МА2023/00498
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дэх заалтыг өөрчлөн, "Т А Л" ХХК-аас 117,671,400 төгрөгийг гаргуулж "М" ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн үлдэх хэсэг болон сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Иргэний хуулийн 413.11-д зааснаар "Т А Л" ХХК нь мэргэжлийн байгууллагын хувьд хориотой бараа, Глонасс лацны шаардлагыг мэдэх боломжтой байсан бөгөөд үүргээ зохих ёсоор биелүүлээгүй.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Өдөр: 2023-06-30, Дугаар: 001/ХТ2023/00827
- Гомдлол гаргагч: Хариуцагч болон нэхэмжлэгч
- Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх хэрэгт цугларсан нотлох баримтыг дутуу үнэлж, хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
- Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал болон анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчлөн, "Т А Л" ХХК-аас 70,602,840 төгрөгийг гаргуулж "М" ХХК-д олгож, "М" ХХК-аас 9,356,928 төгрөгийг гаргуулж "Т А Л" ХХК-д олгож, үлдэх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Талууд тээвэр зуучийн гэрээ байгуулсан нь Иргэний хуулийн 410.1, 413.1-д нийцсэн. "Т А Л" ХХК нь тээвэр зуучлал явуулдаг тул худалдааны зуучлагч юм.
- ОХУ-ын Засгийн газрын 2014.08.07-ны өдрийн 778 дугаар тогтоолоор баталсан хориотой барааны жагсаалт болон 2019.12.27-ны өдрийн 1877 тоот тогтоолоор батлагдсан Глонасс лац суурилуулах журмыг "Т А Л" ХХК мэдэх боломжтой байсан.
- Асептик баяжмал "Vitamin-7-Fruit" бараа нь Глонасс лац суурилуулсан тохиолдолд ОХУ-ын нутаг дэвсгэрээр дамжин тээвэрлэгдэх боломжтой байсныг ОХУ-ын холбооны гаалийн албаны 2020.05.18-ны өдрийн албан бичиг нотолсон.
- "Т А Л" ХХК нь тээвэрлэгчийн өмнө илгээгч, хүлээн авагч нь болох тул тээврийн болон гаалийн дагалдах бичиг баримтыг бүрдүүлэх үүрэгтэй байсан.
- "Т А Л" ХХК нь экспортын гаалийн бүрдүүлэлтийн зардал гэрээнд багтаагүй байсан ч мэргэшсэн аж ахуй эрхлэгчийн хувьд нэхэмжлэгчийн бараа хориотой жагсаалтад орсон эсэх, Глонасс лац суурилуулах шаардлагатай эсэх талаар мэдээлэл өгөх, мэргэжлийн заавраар хангах үүрэгтэй байсан.
- Нэхэмжлэгч "М" ХХК нь экспортын гаалийн бүрдүүлэлтийн зардал багтаагүй гэсэн нөхцөлийг анхаараагүй, энэ зардлыг хэн хариуцахыг тодруулаагүй нь түүний буруутай үйлдэл болно.
- Хоёр талын буруутай үйл ажиллагаа тогтоогдсон тул хохирлыг хувааж, хариуцагчаас устгагдсан барааны үнийн 60 хувь болох 70,602,840 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох үндэслэлтэй.
- Нэхэмжлэгчийн олох байсан ашиг, өмгөөлөгчийн хөлсний зардлыг түүний буруутай үйлдэл (барааны кодыг буруу өгсөн, гэрээнд үүргийг тодорхой заагаагүй, экспортын гаалийн бүрдүүлэлтийн үр дагаврыг тодруулаагүй) шалтгаантай гэж үзэн хэрэгсэхгүй болгосон.
- "Т А Л" ХХК тээвэрлэлтийг зохион байгуулсан тул тээврийн хөлс 9,356,928 төгрөгийг нэхэмжлэгчээс гаргуулах нь Иргэний хуулийн 413.1-д нийцнэ.
- "Т А Л" ХХК нь тээвэрлэлтийг зохих ёсоор биелүүлээгүй буруутай тул гаалийн хадгалалтын хөлсний төлбөрийг нэхэмжлэгчээс гаргуулах үндэслэлгүй.