📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: "Т" ХХК нь "Г" ХХК-д 2018 онд хоёр удаагийн зээлээр нийт 2 тэрбум төгрөг олгосон бөгөөд "Г" ХХК зээлийн төлбөрөө хугацаандаа төлөөгүй тул "Т" ХХК шүүхэд хандсан.
- Нэхэмжлэгч: "Т" ХХК нь "Г" ХХК-аас 2,456,652,772 төгрөгийг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах.
- Хариуцагч: "Г" ХХК нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, зээлийн гэрээний шимтгэл, даатгалын хураамжтай холбоотой заалтуудыг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоолгож, 6,000,000 төгрөгийн шимтгэл болон 4,126,358 төгрөгийн даатгалын хураамжийг буцаан гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2020-07-30, Дугаар: 181/ШШ2020/01965
- Шийдвэр: "Г" ХХК-аас 2,456,652,772 төгрөгийг гаргуулж, "Т" ХХК-д олгох. Зээлийн гэрээний шимтгэлийн заалтыг хүчин төгөлдөр бус болгож, "Т" ХХК-аас 6,000,000 төгрөгийг "Г" ХХК-д олгох. Даатгалын хураамж гаргуулах сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Төлбөрийг сайн дураар төлөөгүй тохиолдолд барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах.
- Үндэслэл: Иргэний хуулийн 451.1, 452.1, 452.2.2, 453.1, Банк, эрх бүхий этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн 22.1, 24.1-д заасныг үндэслэн зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэлийг тогтоосон. Иргэний хуулийн 202.1, 202.5, Банкны тухай хуулийн 6.2.3-д заасныг үндэслэн шимтгэлийн заалтыг хүчин төгөлдөр бус гэж үзсэн. Иргэний хуулийн 175.1-д заасны дагуу барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах.
⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР
- Өдөр: 2020-10-22, Дугаар: 210/МА2020/01306
- Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх нэмэгдүүлсэн хүү, даатгалын хураамж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах хэсгийг буруу шийдвэрлэсэн.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, "Т" ХХК-аас даатгалын хураамжид суутган авсан 4,126,358 төгрөгийг "Г" ХХК-д олгохоор шийдвэрлэсэн.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан шатны шүүх "Т" ХХК-ийн зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэлийг шаардах үндсэн нэхэмжлэлийг хангасан нь Иргэний хуулийн 451.1-д нийцсэн.
- Хариуцагч "Г" ХХК зээлийн төлбөрөө хугацаанд нь төлөөгүй нь тогтоогдсон тул "Т" ХХК-ийн зээлийн гэрээг цуцлах эрхтэй гэж үзсэн нь Иргэний хуулийн 221.3-д нийцсэн.
- "Г" ХХК-ийн нэмэгдүүлсэн хүү авах эрхээ алдсан гэх гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлтэй. Учир нь "Г" ХХК-ийн үүрэг гүйцэтгэхгүй байдал нь "Т" ХХК-ийн буруутай үйлдлээс болсон гэх баримт тогтоогдоогүй. Нэмэгдүүлсэн хүүг тооцсон нь Иргэний хуулийн 452.2, Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн 24.3-д нийцсэн.
- Зээлийн гэрээний 2.1.7 дахь заалт (шимтгэл) нь Иргэний хуулийн 202.1-д заасан харилцан итгэлцэл, хууль ёсны зарчимд харшилж, банкны үндсэн үйл ажиллагааны зардлыг харилцагчаар төлүүлэх эрх хуулиар олгогдоогүй тул хүчин төгөлдөр бус гэж үзсэн нь зөв.
- "Т" ХХК-аас даатгалын хураамжид 4,126,358 төгрөгийг "Г" ХХК-ийн зөвшөөрөлгүйгээр суутган авсан нь үндэслэлгүй. Даатгалын гэрээ байгуулагдсан ч "Т" ХХК-д шууд суутгал хийх эрхийг олгоогүй, энэ байдал нь хэргийн баримтаар тогтоогдоогүй тул сөрөг нэхэмжлэлийн энэ хэсгийг хангах нь зүйтэй.
- Батлан даалтын гэрээнд батлан даагч үүргийг хамтран хариуцахаар заагдаагүй тул "Т" ХХК нь шууд батлан даагчаас шаардах эрхгүй. Иймд барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах нь Иргэний хуулийн 175.1-д нийцсэн.