2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Түрээсийн гэрээний харилцаа — хөрөнгө оруулалт хийж, барилга угсралтын ажил гүйцэтгэснээр түрээслэгч болох эрх үүсэх эсэх тухай маргаан. Нэхэмжлэгч компани нь хариуцагч талын концессын төслийн хүрээнд барилгын ажилд хөрөнгө оруулалт хийж, барилгыг бариулсан бөгөөд уг барилгыг эзэмшиж, ашиглах эрхтэй гэж үзэн, эд хөрөнгийн өмчлөгчөөр тогтоолгох болон төлбөр гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Өөрийн хөрөнгө зарцуулж барилгыг бариулсан тул тухайн үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөгч болох эрхтэй, мөн гэрээний дагуу барилгыг 2043 он хүртэл эзэмшиж, ашиглах эрхтэй гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Талуудын хооронд түрээсийн гэрээ байгуулагдаагүй, харин хөрөнгө оруулалт хийж хамтран ажиллах шинжтэй хэлцэл байсан тул нэхэмжлэгчийг барилгыг зөвшөөрөлгүй эзэмшиж байна гэж маргасан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан.

• Талуудын байгуулсан хэлцэл нь түрээсийн гэрээ гэхээсээ илүү хөрөнгө оруулалт хийж хамтран ажиллах шинжтэй байсан тул Иргэний хууль 318.1-д заасан түрээсийн гэрээний дагуу бусдын өмчлөлийн эд хөрөнгийг эзэмших эрх үүсэх үндэслэлгүй байна.
• Нэхэмжлэгч нь гэрээнд заасан хөрөнгө оруулалтын үүргээ бүрэн гүйцэтгэж, нийт төлөх ёстой мөнгөн дүнгээс бага хэмжээний хөрөнгө оруулалт хийсэн тул хариуцагчид хохирол учруулж, үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн гэж үзэх үндэслэлгүй байна.
• Нэхэмжлэгч нь барилгыг эзэмшиж, ашиглаж байгаа хугацаанд хийсэн хөрөнгө оруулалт нь гэрээний дагуу төлөх ёстой түрээсийн төлбөрт тооцогдох боломжтой тул хариуцагчийн зүгээс үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн гэх тайлбар үндэслэлгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хөрөнгө оруулалт хийж, хамтран ажиллах зорилготой хэлцэл нь түрээсийн гэрээний шинж чанар бүхий гэрээний дагуу эзэмших эрх үүсэх үндэслэл болдоггүй (Иргэний хууль 318.1).
• Хөрөнгө оруулагч нь гэрээний дагуу төлөх ёстой мөнгөн дүнгээс бага хэмжээний хөрөнгө оруулалт хийж, эд хөрөнгийг ашигласан тохиолдолд энэ нь түрээсийн төлбөрт тооцогдож болох тул хариуцагчид хохирол учруулсан гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 219.1, 492.1).