2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үл хөдлөх хөрөнгийн захиалгын эрх шилжүүлэх гэрээний дагуу төлбөрийг бүрэн төлсөн боловч орон сууц баригдаж дуусаагүй, эрх шилжүүлэгч тал гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тул төлбөрийг буцаан авах маргаан үүссэн. Нэхэмжлэгч нь орон сууцны төлбөр болох ойролцоогоор 42 сая төгрөгийг төлсөн боловч орон сууц ашиглалтад ороогүй, барилга баригдаагүй байгаа тул мөнгийг нь буцаан авах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Орон сууцны захиалгын гэрээг шилжүүлэн авсан боловч барилгын гүйцэтгэгч компани орон сууцыг ашиглалтад оруулаагүй, мөнгийг нь буцаан олгоогүй тул төлбөрийг буцаан авах шаардлагатай гэсэн.
• Хариуцагч: Захиалгын эрх шилжүүлсэн тул нэхэмжлэгч нь барилгын гүйцэтгэгч компаниас мөнгийг шаардах ёстой, өөрөөр хэлбэл гэрээний үүрэг биелсэн гэсэн байр суурьтай.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, хариуцагчийг төлбөрийг буцаан олгохыг тогтоосон. Хариуцагч нь захиалгын эрх шилжүүлэх гэрээ байгуулсан боловч шилжүүлсэн зүйл буюу захиалан бариулсан үл хөдлөх хөрөнгө бодит байдлаар байхгүй, гэрээ нь хэрэгжээгүй тул хариуцагч нь биет байдал болон эрхийн доголдолгүй хөрөнгө шилжүүлэх үүргээ биелүүлээгүй гэж үзсэн (Иргэний хууль 260.3). Нэхэмжлэгч нь гэрээний төлбөрийг бүрэн төлсөн баримт нотлогдсон тул төлбөрийг буцаан авах эрхтэй, учир нь хариуцагч тал гэрээний дагуу орон сууцыг нийлүүлэх үүргээ биелүүлээгүй байна (Иргэний хууль 243.1, 260.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Эд хөрөнгийг эзэмших боломж олгож буй эрхийг худалдаж авсан тохиолдолд худалдагч нь тухайн эд хөрөнгийг биет байдал болон эрхийн доголдолгүй шилжүүлэх үүрэгтэй (Иргэний хууль 260.3).
• Худалдах-худалдан авах гэрээний дагуу худалдагч нь хөрөнгийг худалдан авагчийн өмчлөлд шилжүүлэх, худалдан авагч нь тохиролцсон үнийг төлөх үүрэгтэй бөгөөд эд хөрөнгө бодитоор байхгүй бол гэрээний үүрэг хэрэгжиж буй гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 243.1, 260.1).
• Захиалгын эрх шилжүүлэх гэрээ байгуулсан ч шилжүүлэгдэх эд хөрөнгө (орон сууц) бодитоор байхгүй, барилга баригдаагүй байгаа нь гэрээний агуулга хэрэгжиж буйгүй гэх үндэслэл болно.