📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: 2019 оны 1 сарын 29-30-нөөс шилжих шөнө Чингэлтэй дүүргийн 13 дугаар хороо, Сургуулийн 30 дугаар гудамжны 613 тоотод иргэн Д.Бтай хамт архидан согтуурч, улмаар заазуур, лоом ашиглан түүнийг алах явцад олон тооны шарх, гэмтэл үүсгэн өвтгөн шаналгасан.
- Нэхэмжлэгч: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Минжүүрдорж - "Т.Сыг “заазуур, лоом ашиглан олон тооны шарх, гэмтэл үүсгэж өвтгөн шаналгасан, онц харгис хэрцгийгээр хүнийг санаатай алсан хэрэгт холбогдуулан Эрүүгийн хуулийн 10.1.2.1-т зааснаар ял оногдуулсныг хүлээн зөвшөөрөхгүй байна. Т.Сын хувьд 10.1.1 дэх заалтыг хэрэглэж өгнө үү” гэж гомдол гаргасан.
- Хариуцагч: Хяналтын прокурор Ц.Бурмаа - "Шүүгдэгч Т.Сын өмсөж явсан цамцны заханд 8 удаагийн үйлчлэлээр зүсэгдсэн, 3 товч таслагдсан ул мөр шинжилгээгээр илэрсэн...түүний биед зүүн зулай шархтай, баруун эрхий хурууны шарх, эрхий хуруу өргөгч шөрмөсний тасралт бүхий хүндэвтэр гэмтэл учирсан болох нь шинжээчийн дүгнэлтээр тогтоогдсон. Үүнийг амь хохирогчийн буруутай үйлдэлтэй холбоотой ба Т.Сд оногдуулсан хорих ялыг хөнгөрүүлэх үндэслэлтэй гэж үзэж байна."
🏛️ АНХАН ШАТ
- Шийдвэр: Шүүгдэгч Т.Сыг Эрүүгийн хуулийн 10.1.2.1-т зааснаар 18 жилийн хорих ял шийтгэж, уг ялыг хаалттай хорих байгууллагад эдлүүлэхээр тогтоож, түүний цагдан хоригдсон 105 хоногийг ял эдэлсэн хугацаанд оруулан тооцож, 1.418.620 төгрөг гаргуулж, хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч Д.Бд олгуулахаар шийдвэрлэсэн.
- Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн 10.1.2.1, Иргэний хуулийн 497.1, 508.1 дэх хэсэг.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Гомдлол гаргагч: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Минжүүрдорж
- Гомдлолын шалтгаан: "Т.Сын хувьд 10.1.1 дэх заалтыг хэрэглэж өгнө үү” гэж гомдол гаргасан.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээж, гомдлыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн.
- Үндэслэл: Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.5 дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэг.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Гомдлол гаргагч: Shүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Минжүүрдорж
- Гомдлолын шалтгаан: "Т.Сын хувьд 10.1.1 дэх заалтыг хэрэглэж өгнө үү” гэж гомдол гаргасан.
- Шийдвэр: Чингэлтэй дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2019 оны 5 дугаар сарын 15-ны өдрийн 393 дугаар шийтгэх тогтоолын 2 дахь заалтыг “Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 10.1.2.1-т зааснаар шүүгдэгч Т.Сыг 15 /арван тав/ жилийн хугацаагаар хорих ял шийтгэсүгэй” гэж өөрчилсэн.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хяналтын шатны шүүх хуралдаанаар хэлэлцэж, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.5 дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэгт заасны дагуу анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн ажиллагаа, шийдвэрийг бүрэн хянаж үзсэн.
- Энэ хэрэгт Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.2 дугаар зүйлд заасан нотолбол зохих байдлуудыг хангалттай шалгаж тодруулсан, мөрдөн байцаалт болон шүүхээс хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хассан, хязгаарласан, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан шаардлагыг зөрчсөн гэх ноцтой зөрчил тогтоогдоогүй болно.
- Шүүгдэгч Т.С нь 2019 оны 1 дүгээр сарын 29-нөөс 30-нд шилжих шөнө Нийслэлийн Чингэлтэй дүүргийн 13 дугаар хороо, Сургуулийн 30 дугаар гудамжны 613 тоотод иргэн Д.Бтай хамт архидан согтуурч, улмаар заазуур, лоом ашиглан түүнийг алах явцдаа олон тооны шарх, гэмтэл үүсгэн өвтгөн шаналгаж, онц харгис хэрцгийгээр хүнийг санаатай алсан гэмт хэрэг үйлдсэн болох нь хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу бэхжүүлэгдэн хавтаст хэрэгт авагдаж, шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтуудаар тогтоогдсон талаар анхан болон давж заалдах шатны шүүх үндэслэл бүхий дүгнэлт хийсэн.
- Шүүхийн тогтоосон хэргийн үйл баримтыг үндэслэлтэйгээр няцааж үгүйсгэх, мөн хэрэгт цугларсан нотлох баримтуудыг бэхжүүлж, үнэлэх ажиллагааны явцад хуульд заасан журмыг ноцтой зөрчсөн гэж үзэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй болно.
- Shүүгдэгч Т.Сын үйлдлийг Эрүүгийн хуулийн 10.1.2.1-д зааснаар зүйлчилж, түүнийг “Онц харгис хэрцгийгээр хүнийг алах” гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсон нь хэргийн бодит байдалд нийцсэн байна.
- Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Минжүүрдоржийн гаргасан гомдлын дагуу хэргийн материалыг судалж үзэхэд шүүгдэгч Т.С, амь хохирогч Д.Б нар хамт архидан согтуурсан үедээ маргалдаж, улмаар Д.Б нь Т.С руу заазуур, дараа нь лоом хэрэглэн довтлох үед Т.С амь хохирогч Д.Бтай тэмцэлдэн түүнээс заазуур, лоом зэргийг булаан авч, дээрх зэвсгийн чанартай зүйлүүдийг ашиглан Д.Бт олон тооны шарх гэмтэл учруулж алсан талаар шүүгдэгч Т.Сын мөрдөн байцаалт болон шүүхийн хэлэлцүүлэгт өгсөн мэдүүлгүүд, мөн тухайн гэмт хэрэг үйлдэгдэх үед шүүгдэгч Т.Сын биед зүүн зулай, баруун эрхий хурууны шарх, эрхий хуруу өргөгч булчингийн шөрмөсний гэмтэл бүхий хүндэвтэр гэмтэл учирсныг үгүйсгэх нөхцөл байдал байхгүй байх тул Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 1.15.2-т заасныг баримтлан шүүгдэгч Т.Сын гэмт хэрэг үйлдэгдсэн нөхцөл байдлын талаар өгсөн мэдүүлгийг үнэн зөв гэж дүгнэн, нотлох баримтын хэмжээнд үнэлэх боломжтой юм.
- Иймд гэмт хэрэг гарахад амь хохирогч Д.Б гэртээ согтуугаар агсам тавьж, заазуур болон лоом хэрэглэн Т.С руу довтолсон зохих буруутай үйлдэл нөлөөлсөн, мөн шүүгдэгч Т.С нь үйлдсэн гэмт хэргээ шударгаар хүлээн мэдүүлсэн зэргийг харгалзан анхан шатны шүүхээс түүнд оногдуулсан ялыг хөнгөрүүлж, 15 жил хорих ял оногдуулах нь гэмт хэрэг үйлдэгдсэн нөхцөл байдал, шүүгдэгчийн гэм буруу, хувийн байдалд тохирно гэж үзлээ.
- Харин гэмт хэрэг үйлдэгдсэн нөхцөл байдал, үргэлжилсэн хугацаа, амь хохирогч Д.Бын биед учирсан гэмтлийн шинж чанараас харахад шүүгдэгч Т.С нь Д.Быг онц харгис хэрцгийгээр алсан болох нь хөдөлбөргүй тогтоогдсон, энэ талаар анхан болон давж заалдах шатны шүүх үндэслэл бүхий хууль зүйн дүгнэлт хийсэн байх тул Д.Бын үйлдсэн гэмт хэргийн зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэн өөрчлөх талаар өмгөөлөгч Б.Минжүүрдоржийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хүлээж авах боломжгүй гэж хяналтын шатны шүүх бүрэлдэхүүн дүгнэсэн.