Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгох үед газар эзэмших эрхтэй иргэн/хуулийн этгээдийн эзэмшил газартай давхцал үүссэн тохиолдолд хайгуулын зөвшөөрөл олгох эрх бүхий байгууллага орон нутгийн захиргаанаас "дэмжихгүй" санал хүлээн авсан ч, тухайн санал нь хуульд заасан татгалзлын шалтгааныг хангаагүй гэж үзэн зөвшөөрөл олгосон ажиллагааны хууль ёсны байдал, мөн ийм маргааныг ямар хуулийн үндэслэлээр шийдвэрлэх ёстойг тодорхойлсон. Нэхэмжлэгч нь өөрийн тариалангийн зориулалтаар эзэмшиж буй газрын хэсэг нь гуравдагч этгээдийн хайгуулын талбайтай давхцаж байгааг үндэслэн тусгай зөвшөөрлийн тухайн хэсгийг хүчингүй болгуулахыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Газар эзэмших эрхийн гэрчилгээгээр баталгаажсан тариалангийн зориулалтын газрын хэсэг нь ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгосон талбайтай давхцаж байгаа тул тухайн давхцсан хэсгийг агуулсан захиргааны шийдвэрийг хүчингүй болгохыг шаардсан.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Орон нутгийн захиргаанаас хуульд заасан хугацаанд хариу ирүүлээгүй, мөн "дэмжихгүй" гэсэн санал нь хуульд заасан татгалзлын үндэслэл (хориглох, хязгаарлах, нөөцөд авах г.м) хангаагүй тул хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгосон ажиллагаа нь хууль зүйн үндэслэлтэй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Доод шатны шүүх нэхэмжлэгчийн шаардлагыг хангаж, давж заалдах шатны шүүх доод шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. Учир нь маргааны гол цөм нь газрын давхцал бөгөөд Газрын тухай хуулийн дагуу бусдын эзэмшилтэй давхцаагүй байх шаардлага зөрчигдсөн нь тогтоогдсон. Хэдийгээр доод шатны шүүх хайгуулын зөвшөөрөл олгох үйл явц, орон нутгийн санал авах хугацаа зэргийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн ч, эцсийн дүгнэлт (давхцлыг арилгах) зөв гарсан тул шийдвэрийн үр дүнд нөлөөлөөгүй гэж үзсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгох үед газар эзэмшигчийн эрх зөрчигдөх маргааныг шийдвэрлэхдээ Ашигт малтмалын тухай хуулийн заалтаас гадна Газрын тухай хуулийн "газар эзэмшүүлэх"-д тавигдах нөхцөл шаардлагыг голчлон хэрэглэх ёстой. (Ашигт малтмалын тухай хууль 63.1)
• Газар эзэмшүүлэх үед тухайн газар нь бусдын эзэмшиж, ашиглаж байгаа газартай ямар нэг хэмжээгээр давхцаагүй байх шаардлагыг хангах ёстой бөгөөд энэ шаардлага зөрчигдсөн тохиолдолд тусгай зөвшөөрөл олгох шийдвэрийн тухайн хэсгийг хүчингүй болгох үндэслэл болно. (Газрын тухай хууль 31.1)
• Орон нутгийн захиргаанаас ирсэн "дэмжихгүй" санал нь хуульд заасан татгалзлын шалтгааныг хангаагүй ч, газрын давхцал гэх бодит баримт тулгамдаж байгаа тохиолдолд захиргааны байгууллагын санал авах үйл ажиллагааны алдаа нь шийдвэрийн эцсийн үр дүнд (давхцлыг арилгах) нөлөөлөхгүй. (Газрын тухай хууль 31.3)