📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: Татварын улсын байцаагч нар “Г х” ХХК-ийн 2018 оны 08 сарын 28-наас 2021 оны 12 сарын 31-нийг дуусталх хугацааны албан татвар ногдуулалт, төлөлтийн байдалд шалгалт хийж, 2022 оны 09 сарын 13-ны өдрийн НА-21220000072 дугаар нөхөн ногдуулалтын актаар нийт 599,995,553.58 төгрөгийн төлбөр төлүүлэхээр тогтоосон.
- Нэхэмжлэгч: “Г х” ХХК нь Татварын улсын байцаагч нарын 2022 оны 09 сарын 13-ны өдрийн НА-21220000072 дугаар нөхөн ногдуулалтын актын 2019 оны 03 сарын 26-наас 2019 оны 10 сарын 30-ны өдрийг хүртэлх хугацааны 384,649,502.53 төгрөгийн төлбөрийг илт хууль бусд тооцуулах, 2019 оны 11 сарын 01-нээс 2020 оны 12 сарын 31-нийг хүртэлх хугацааны 193,587,121.71 төгрөгийн төлбөрийг хүчингүйд тооцуулахыг шаардгасан.
- Хариуцагч: Татварын улсын байцаагч нар нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, “Г х” ХХК нь АМНАТ-ийн тайланд дутуу тайлагнасан, зах зээлийн үнээр АМНАТ ногдуулах үнэлгээг тооцоогүй зөрчил илэрсэн тул холбогдох хуулийн дагуу нөхөн татвар, торгууль, алданги ногдуулсан нь үндэслэлтэй гэж маргасан.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Өдөр: 2024-03-05, Дугаар: 128/ШШ2024/0196
- Шийдвэр: Нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж, 21,758,929.33 төгрөгийн төлбөрийг бууруулж, үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. Хүчингүй болгуулах нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Ашигт малтмалын тухай хуулийн 47.1-д орсон 2019 оны 03 сарын 26-ны өдрийн нэмэлт, өөрчлөлт, Үндсэн хуулийн цэцийн 2019 оны 10 сарын 30-ны өдрийн 04 дүгээр тогтоол нь тухайн хугацаанд хүчин төгөлдөр үйлчилж байсан тул нөхөн төлбөр ногдуулсан нь үндэслэлтэй. Харин нэхэмжлэгч “Г х” ХХК нь тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч биш тул АМНАТ төлөх үүрэггүй байсан хэсгийг бууруулсан.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Өдөр: 2024-07-05, Дугаар: 221/МА2024/0455
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
- Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх Татварын маргаан таслах зөвлөлийн тогтоолоор бууруулсан дүнг дахин багасгасан нь ойлгомжгүй, Засгийн газрын 81 дүгээр тогтоол хүчин төгөлдөр тул нөхөн ногдуулалтын акт хууль бус биш гэж үзсэн.
- Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Нэхэмжлэгч АМНАТ-ийн тайланг дутуу тайлагнасан, борлуулалтын үнэлгээг дутуу тооцсон нь тогтоогдсон. Засгийн газрын 81 дүгээр тогтоол хүчин төгөлдөр байгаа тул ашигт малтмал ашигласны төлбөрийг хайлуур жоншны бүтээгдэхүүний FOB үнийг баримтлан төлөх үүрэгтэй.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Өдөр: 2024-10-08, Дугаар: 001/ШХТ2024/0338
- Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
- Гомдлолын шалтгаан: Хариуцагч нар Үндсэн хуулийн цэцээс хүчингүй болгосон хуулийг буцаан хэрэглэж, жишиг үнээс АМНАТ ногдуулсан нь хууль бус, мөн Засгийн газрын 81 дүгээр тогтоолын холбогдох хэсгийг хууль бусд тооцуулах хэргийг шийдвэрлэхээс өмнө хэргийг эцэслэн шийдвэрлэсэн нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зөрчил болсон.
- Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангасан.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Ашигт малтмалын тухай хуулийн 47.1 дэх хэсэгт 2019 оны 03 сарын 26-ны өдрийн хуулиар “ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч”-ээс гадна “ашигт малтмал худалдсан, худалдахаар ачуулсан, ашигласан” хуулийн этгээдийг АМНАТ төлөгчөөр өргөжүүлэн зохицуулсан.
- Үндсэн хуулийн цэцийн 2019 оны 10 сарын 30-ны өдрийн 04 дүгээр тогтоолоор уг 47.1 дэх хэсгийг Үндсэн хууль зөрчсөн гэж үзэж хүчингүй болгосон.
- Үндсэн хуулийн цэцийн шийдвэр гармагцаа хүчин төгөлдөр болдог тул 2019 оны 11 сарын 22-ны өдрийн хууль батлагдах хүртэлх хугацаанд “ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч”-ээс бусад этгээдийг АМНАТ төлөгч гэж үзэх эрх зүйн зохицуулалт байгаагүй.
- Хариуцагч нар Үндсэн хуулийн цэцийн тогтоол гарснаас хойш 3 жилийн дараа буюу 2022 оны 09 сарын 13-ны өдрийн нөхөн ногдуулалтын актаар хүчингүй болсон хуулийг үндэслэн нэхэмжлэгчид 2019 оны 03 сарын 26-наас 2019 оны 10 сарын 30-ны өдрийг хүртэл хугацааны 384,649,502.53 төгрөгийн төлбөр ногдуулсан нь Захиргааны ерөнхий хуулийн 47.1.6-д заасан “илт хууль бус” захиргааны акт байна.
- Нэхэмжлэлийн “2019 оны 11 сарын 01-нээс 2020 оны 12 сарын 31-нийг хүртэлх хугацааны 193,587,121.71 төгрөгийн нөхөн ногдуулалтын актын төлбөрийг хүчингүй болгох” шаардлагыг хангах үндэслэлгүй. Учир нь, 2019 оны 11 сарын 22-ны өдөр батлагдсан Ашигт малтмалын тухай хуулийн 47.1.2-т зааснаар нэхэмжлэгч нь “ашигт малтмал экспортолсон этгээд” болохын хувьд АМНАТ төлөх үүрэгтэй.
- Засгийн газрын 2016 оны 81 дүгээр тогтоолоор Хайлуур жоншны үнийн эх сурвалжийн нэрийг Хятадын хайлуур жоншны бүтээгдэхүүний FOB үнэ (www.indmin.com) байхаар заасан бөгөөд уг тогтоол хүчин төгөлдөр үйлчилж байгаа тул хариуцагч нараас тухайн үнийн эх сурвалжийг үндэслэн нэхэмжлэгчийн борлуулалтын үнэлгээг тооцон төлбөр ногдуулсныг хууль бус гэж үзэх боломжгүй.