Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Нийслэлийн Засаг даргын 2020 оны А/903 дугаар захирамжаар "В" ХХК-ийн газар эзэмших эрхийн зориулалтыг өөрчилснийг Б х о м эс зөвшөөрч захирамжийн холбогдох хэсгийг хүчингүй болгуулахаар маргасан.
• Нэхэмжлэгч: Б х о м нь Засаг даргын захирамж нь Соёлын өвийг хамгаалах тухай хууль болон хамгаалалтын дэглэмийг зөрчсөн тул хүчингүй болгуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Нийслэлийн Засаг дарга.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2023-12-19, Дугаар: 128/ШШ2023/0987
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Газрын тухай хуулийн 27.1, 33.1.1, 61.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2024-07-02, Дугаар: 221/МА2024/0427
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэсэн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Анхан шатны шүүхийн үндэслэлийг хэвээр үлдээсэн.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2024-10-08, Дугаар: 001/ШХТ2024/0335
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд хуулийг буруу хэрэглэж, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны ноцтой зөрчил гаргасан.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Нийслэлийн Засаг даргын 2020 оны А/903 дугаар захирамж нь "В" ХХК-д газар эзэмших эрх олгосон бус, газар эзэмших эрхийн зориулалтыг өөрчилсөн гэх шүүхийн дүгнэлт буруу. Учир нь өмнөх А/296 дугаар захирамжаар газар эзэмших эрхийг сэргээсэн байсан.
• Улсын дээд шүүхээс өмнө нь хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан бөгөөд "В" ХХК нэхэмжлэлээсээ татгалзсан, талуудын эвлэрлийн гэрээний дагуу шинэ акт гарсантай холбоотойгоор нэхэмжлэгчийн эрх ашиг зөрчигдсөн эсэхийг шүүх хянах ёстой.
• Засгийн газрын 2001 оны 96 дугаар тогтоолоор Б х о м-н хамгаалалтын бүсийг 5.7 га байхаар тогтоож, хамгаалалтын бүсэд түүх, соёлын дурсгалт зүйлд хохирол учруулах үйл ажиллагаа явуулах, барилга барихыг хориглосон.
• Соёлын өвийг хамгаалах тухай хуулийн 38.1.1, 38.1.2, 43.1.6-д түүх, соёлын дурсгалт газар болон түүний орчны бүсэд дэд бүтцийн барилга байгууламж барих, аж ахуйн үйл ажиллагаа явуулахыг хориглосон.
• Нийслэлийн Засаг дарга нь Засгийн газрын тогтоолоор тогтоосон хамгаалалтын бүсэд "цэцэрлэгт хүрээлэн, сүм хийдийн үйл ажиллагаа, үйлчилгээ"-ний зориулалтаар газар эзэмшүүлж, үйл ажиллагаа явуулах боломжийг гуравдагч этгээдэд олгосон нь Соёлын өвийг хамгаалах тухай хуулийн заалтуудыг зөрчсөн.
• Нэхэмжлэгчийн "субьектив эрх"-ийн цаана Монгол Улсын түүх, соёлын дурсгалт газар, түүний орчны бүсийг хамгаалах "нийтийн эрх ашиг" хөндөгдөж байгаа тул нэхэмжлэгчийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхол нь гуравдагч этгээдийн эрхээс давуу хамгаалалттай.
• Анхан болон давж заалдах шатны шүүх "гуравдагч этгээдийн газар хамгаалалтын бүстэй давхацсан" гэж дүгнэсэн атлаа "түүх, соёлын дурсгалт зүйлд хохирол учруулах үйл ажиллагаа явуулаагүй" гэх үндэслэлээр нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь Соёлын өвийг хамгаалах тухай хуулийн зорилго, үйлчлэх хүрээг анхаараагүй байна.
• Захиргааны ерөнхий хуулийн 4.2.1, Газрын тухай хуулийн 31.3, Соёлын өвийг хамгаалах тухай хуулийн 16.1.1-д заасныг баримтлан Засаг даргын захирамжийн холбогдох хэсгийг хүчингүй болгох үндэслэлтэй.