Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Мэргэжлийн хяналтын улсын байцаагч нь нийгмийн даатгалын шимтгэлийн өр болон түүнд ногдох алданги ногдуулах эрхтэй эсэх тухай маргаан. Хяналт шалгалт хийх явцад улсын байцаагч нар шимтгэлийн өр болон алданги ногдуулах тухай акт, албан шаардлага гаргасан тул татвар төлөгч компани үүнийг хүчингүй болгох шаардлага гаргасан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Улсын байцаагч нь нийгмийн даатгалын шимтгэлийн алданги ногдуулах бүрэн эрхгүй тул гаргасан акт, албан шаардлага нь хууль бус гэж үзэв.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Нийгмийн даатгалын тухай хуульд хяналтын байцаагчийн алданги ногдуулах эрхийг хязгаарлаагүй тул улсын байцаагч акт гаргах эрхтэй гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд улсын байцаагч алданги ногдуулах эрхгүй гэж үзэн нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж шийдвэрлэсэн. Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгосон тул хариуцагчийн гомдлыг хангаж, нэхэмжлэлийг хангаж шийдвэрлэхээр шийдвэрлэв. Учир нь мэргэжлийн хяналтын байгууллагын байцаагчид нийгмийн даатгалын шимтгэл, алданги ногдуулахтай холбогдсон санхүүгийн баримтад хяналт тавих, төлбөр тогтоох эрх Нийгмийн даатгалын тухай хуулиар олгогдсон байсан тул мэргэжлийн хяналтын байцаагч нь энэхүү чиг үүргийг давхарлан хэрэгжүүлэх эрхгүй байсан байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Мэргэжлийн хяналтын байгууллагын байцаагч нь нийгмийн даатгалын шимтгэлийн төлбөр тогтоох чиг үүрэг бүхий тусгайлан зохицуулсан хуулийн дагуу хэрэгжүүлэх эрхгүй тул хяналт шалгалт хийх эрх нь хязгаарлагдмал, учир нь Төрийн хяналт шалгалтын тухай хуульд хяналт шалгалтын байгууллагын эрхийг "хуульд заасны дагуу" гэж тодорхойлсон байсан тул (Төрийн хяналт шалгалтын тухай хууль 9.3.1, 4.1.6, 4.1.7).
• Нийгмийн даатгалын байгууллагын байцаагчийн эрх мэдлийг мэргэжлийн хяналтын байцаагч давхарлан хэрэгжүүлэх нь хууль тогтоомжийн дээрх зарчимд нийцэхгүй тул (Төрийн хяналт шалгалтын тухай хууль 10.10).
• Нийгмийн даатгалын байцаагч нь тогтоосон шимтгэл, алданги, хүү, торгуулийг шимтгэл төлөгчөөс үл маргах журмаар гаргуулах эрхтэй тул (Нийгмийн даатгалын тухай хууль 25.1.3, 26.2.4).