Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Үл хөдлөх хөрөнгийг татварын өр төлбөрт хураах, улмаар төрийн өмчид шилжүүлэх захиргааны актын хууль ёсны байдал, мөн нэхэмжлэгчийн эрх зөрчигдсөн эсэхийг тодорхойлох эрх зүйн маргаан. Нэхэмжлэгч нар өөрсдийн эзэмшлийн үл хөдлөх хөрөнгийг худалдах гэрээ байгуулж, төлбөрийн хэсгийг хүлээн авсан ч бүрэн төлөөгүй тул татварын алба тус хөрөнгийг өр төлбөртөө авсан. Үүний дараа Төрийн өмчийн хороо уг хөрөнгийг нээлттэй дуудлага худалдаагаар зарж, худалдан авагчид эрх шилжүүлсэн. Нэхэмжлэгч нар худалдан авагч төлбөрөө бүрэн төлөөгүй гэж үзэн эдгээр захиргааны актуудыг хүчингүй болгохыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Татварын өр төлбөрт үл хөдлөх хөрөнгийг авах тухай захиргааны тушаал болон Төрийн өмчийн хорооны өмч шилжүүлэх тогтоолыг хүчингүй болгохыг хүссэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Маргаан бүхий захиргааны акт нь нэхэмжлэгчдийн тодорхой хөрөнгийг заагаагүй тул тэдний эрх зөрчигдөөгүй. Мөн нэхэмжлэгч нар хөрөнгийг худалдах хүсэлтээ илэрхийлж, гэрээ байгуулсан тул маргаан нь иргэний журмын хохирлын нэхэмжлэлийн хэрэг бөгөөд захиргааны хэргийн шүүхийн харьяалалд орохгүй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх доод шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээж, зөвхөн хуулийн заалтыг засаж, улсын тэмдэгтийн хураамжийг буцаан олгохоор өөрчилсөн. Шүүх нь нэхэмжлэгч нар хөрөнгийг худалдах гэрээ байгуулж, төлбөрийн хэсгийг хүлээн авсан, мөн Төрийн өмчтэй түрээсийн гэрээ байгуулсан зэрэг үйлдлээрээ хөрөнгийг худалдах хүсэл зоригөө илэрхийлсэн гэж үзсэн. Иймд татварын өр төлбөрт хөрөнгийг авах, өмч шилжүүлэх ажиллагаа нь нэхэмжлэгчдийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхолд нөлөөлөөгүй, учир нь тэд өөрсдөө худалдах үйл ажиллагаанд оролцож, татгалзаагүй байгаагаас шалтгаалан нэхэмжлэлийг хангах үндэслэлгүй гэж дүгнэсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Захиргааны акт нь иргэний эрх, ашиг сонирхолыг шууд зөрчөөгүй бол тухайн иргэн захиргааны хэргийн шүүхэд нэхэмжлэл гаргах эрхгүй бөгөөд иргэний журмын дагуу хохирлоо нэхэх ёстой. (Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 30.1)
• Үл хөдлөх хөрөнгийн эзэмшигч өөрийн эд хөрөнгийг худалдах гэрээ байгуулж, төлбөрийн хэсгийг хүлээн авсан, мөн төрийн байгууллагатай гэрээ байгуулсан үйлдэл нь тухайн хөрөнгийн эзэмшлийн эрхээ зөрчигдсөн гэж үзэх үндэслэл болохгүй. (Төрийн болон орон нутгийн өмчийн тухай хууль 29.1)