Архангай аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Сонгуулийн маргаан — багийн засаг дарга сонгох үйл явц болон түүний үр дүнд гарсан захиргааны актууд хууль бус гэх маргаан. Багийн засаг даргад нэр дэвшүүлэгч нэгэн иргэн нь иргэдийн нийтийн хурлын санал хураалтын үйл явц болон түүний үр дүнд үндэслэн гаргасан сумын засаг даргын захирамж, томилолтын актыг илт хууль бус гэж үзэн шүүхэд хандсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлын дарга нь өөртөө олгогдоогүй чиг үүрэгт асуудал шийдвэрлэж, захирамж гаргасан тул хууль зөрчсөн; иргэдийн нийтийн хурлын санал хураалтын үйл явцад харьяалалгүй иргэн санал өгсөн, санал хураалтын дэг журам зөрчсөн, олонхын санал авсан эсэх нь тодорхойгүй байсан тул сонгуулийн үр дүнг хүлээн зөвшөөрөхгүй байна.
• Хариуцагч: Сонгуулийн үйл явц болон захиргааны актууд хууль ёсны дагуу хийгдсэн гэж үзэв.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан.

• Төлөөлөгчдийн хурлын дарга нь баг, хорооны иргэдийн нийтийн хурлын даргыг томилох, засаг даргад нэр дэвшүүлэх асуудлыг шийдвэрлэхээр оролцсон нь Төлөөлөгчдийн хурал өөртөө олгогдоогүй чиг үүрэгт асуудал шийдвэрлэхгүй байх ёстой зарчимтай зөрчилдсөн тул захиргааны акт нь хууль бус байж болзошгүй байна (Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 35.3, 32.8).
• Нэхэмжлэгч нь сонгуулийн үр дүнг хүлээн зөвшөөрч, албан тушаалаас чөлөөлөгдсөн тул тэтгэмж авах хүсэлт гаргасан нь уг сонгуулийн үр дүнг хүлээн зөвшөөрсөн гэж үзэх үндэслэлтэй байна (Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 78.1).
• Илт хууль бус захиргааны акт гарсан тохиолдолд түүний үндэслэл болсон бусад актууд бүхэлдээ илт хууль бус байх хуулийн зарчим үйлчилдэг (Захиргааны ерөнхий хууль 4.2.1, 4.2.5).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Төлөөлөгчдийн хурлын дарга нь баг, хорооны иргэдийн нийтийн хурлын бүрэн эрхт асуудлуудад (даргыг сонгох, нэр дэвшүүлэх) оролцохгүй байх ёстой (Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 35.3).
• Иргэдийн нийтийн хурлын санал хураалтад зөвхөн тухайн баг, хорооны сонгуулийн эрх бүхий иргэн оролцох эрхтэй (Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 32.3).
• Хэрэв санал хураалтаар хэн ч олонхын санал аваагүй бол хамгийн олон санал авсан хоёр хүний талаар дахин санал хураалт явуулж олонхын санал авсан хүнийг нэр дэвшүүлэх ёстой (Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 56.5.3).