Булган аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Нийгмийн даатгалын маргаан — өндөр насны тэтгэвэр тогтоохгүй байгаа эс үйлдэхүй болон тэтгэвэр тогтоох тухай. Нэхэмжлэгч нь малчнаар ажиллаж байсан хугацаагаа нотлох баримт дутуу байгаа шалтгаанаар өндөр насны тэтгэвэр тогтоохгүй байгааг маргаж, тэтгэвэр тогтоох болон тэтгэвэр нөхөж олгохыг шаардсан. Хариуцагч байгууллага нь нэхэмжлэгчийн малчнаар ажилласан 1997, 1998 оны хугацаанд мал маллаж байсныг нотлох баримт байхгүй гэж үзэн тэтгэвэр тогтоохгүй шийдвэрлэсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Нийгмийн даатгалын байгууллагын тэтгэвэр тогтоохгүй байгаа шийдвэр нь хууль бус, малчнаар ажилласан 31 жилийн туршлагаа нотлох баримтууд (шүүхийн шийдвэр, мал тооллогын данс г.м) байсан тул тэтгэвэр тогтоож, авч байсан тэтгэврийг нь нөхөж олгох ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Нэхэмжлэгчийн 1997, 1998 онуудад мал маллаж байсныг нотлох баримт байхгүй тул түүнийг малчнаар ажилласан гэж тодорхойлох боломжгүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан.

• Хүний ажиллаж байсан байдлыг тогтоох хүсэлт болон түүнийг урьдчилан шийдвэрлэсэн маргаан хянан шийдвэрлэх зөвлөлийн шийдвэртэй холбогдох маргаан нь иргэний хэргийн шүүх харьяалан шийдвэрлэх ажиллагаа тул захиргааны хэрэг шүүх харьяалан шийдвэрлэх эрхгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 12.1.3, 133.1.1, 135.2.6).
• Нэхэмжлэгч нь малчнаар ажилласан байдлаа шүүхээс гадуур урьдчилан шийдвэрлүүлж болох байсан тул тэрээр өмнө нь иргэний хэргийн шүүхээс малчнаар ажиллаж байсныг тогтоолгох шийдвэр гаргалгаагүй байсан тул түүний энэхүү маргаан нь захиргааны хэргийн шүүхэд хандах үндэслэлгүй байна.
• Нэхэмжлэгч нь 1995-2019 оны хоорондох хугацаанд малчнаар ажилласан байдлаа нотлох баримтгүйгээр шууд нийгмийн даатгалын байгууллагын маргаан хянан шийдвэрлэх зөвлөлд хандсан тул Нийгмийн даатгалын ерөнхий хууль 42.9-ийн дагуу эхлээд тухайн байгууллагын зөвлөлд хандаж шийдвэрлүүлэх ёстой байсан.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хүний ажиллаж байсан байдлыг тогтоох маргаан нь иргэний хэргийн шүүх харьяалан шийдвэрлэх ажиллагаа тул захиргааны хэрэг шүүх харьяалахгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 12.1.3, 133.1.1, 135.2.6).
• Нийгмийн даатгалын байгууллагын шийдвэрийг маргаж буй тохиолдолд тухайн байгууллагын маргаан хянан шийдвэрлэх зөвлөлийн журмын дагуу эхлээд тус зөвлөлд хандаж шийдвэрлүүлэх ёстой (Нийгмийн даатгалын ерөнхий хууль 42.9).