Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Б.А нь "Э а з" ХХК-д 3 жил 3 сар ажиллаж, нийгмийн даатгалын шимтгэлээ төлсөн боловч тус компанийн нийгмийн даатгалын өртэй байдлаас шалтгаалан ажилгүйдлийн тэтгэмж авч чадаагүй.
• Нэхэмжлэгч: Б.А нь ажилгүйдлийн тэтгэмж болох 4,100,656 төгрөг, өмгөөлөгчийн хөлс 500,000 төгрөг, нийт 4,600,656 төгрөгийг "Б м" ХХК-иас гаргуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: "Б м" ХХК нь нийгмийн даатгалын шимтгэлийн өрийг сар бүр төлж байсан, Нийгмийн даатгалын байгууллагатай харилцан тохиролцож, Б.А-д тэтгэмжийг олгоод, дараагийн шимтгэлээс суутгах хүсэлтийг байгууллага хүлээн аваагүй тул хариуцлагыг дангаар хүлээх нь шударга бус гэж үзсэн. Түүнчлэн нэхэмжлэгч тэтгэмжийг Нийгмийн даатгалын байгууллагаас гаргуулах боломжтой тул давхардуулан олгох үндэслэлгүй гэж маргасан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2020-05-20, Дугаар: 181/ШШ2020/01365
• Шийдвэр: "Б м" ХХК-иас 4,100,656 төгрөгийг гаргуулж Б.А-т олгож, өмгөөлөгчийн хөлсний 500,000 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 497.1, 510.1-д зааснаар гэм хорыг арилгуулах үндэслэлтэй.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2020-07-27, Дугаар: 1654
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
• Гомдлын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрсөн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.
• Үндэслэл: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4, 58.1.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2020-09-24, Дугаар: 210/МА2025/00515
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
• Гомдлын шалтгаан: Шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн тул магадлалыг хүчингүй болгох.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Нэхэмжлэгч Б.А нь 3 жил 3 сарын хугацаанд ажиллаж, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг тогтмол төлсөн.
• Хариуцагч байгууллага нь Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 46.1, Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 16.1, 17.1.1-д заасан нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх үүргээ биелүүлээгүй.
• Хариуцагчийн буруугаас нэхэмжлэгч ажилгүйдлийн тэтгэмж авах эрхээ хэрэгжүүлж чадаагүй нь Нийгмийн даатгалын сангаас олгох ажилгүйдлийн тэтгэмжийн тухай хуулийн 2.1-д заасан нөхцөлийг хангаж байна.
• Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 6.2-т "Ажил олгогчийн буруугаас нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөгдөөгүй даатгуулагчид учирсан хохирлыг ажил олгогч бүрэн хариуцаж төлнө" гэж заасны дагуу хариуцагч гэм хорыг хариуцах үүрэгтэй.
• Шүүх нэхэмжлэгчийн авах ёстой тэтгэмжийн хэмжээг хуульд заасан журмын дагуу тооцож, Иргэний хуулийн 497.1, 510.1-д заасан гэм хорыг арилгуулах үндэслэлтэй гэж үзсэн нь зөв.
• Хариуцагчийн гомдлын шалтгаан болох "мэргэжлийн бус хүнээр тооцоо гаргуулсан", "Нийгмийн даатгалын байгууллагын эс үйлдэхүй", "нэхэмжлэгч Нийгмийн даатгалын байгууллагад гомдол гаргах боломжтой" гэсэн үндэслэлүүд нь хариуцагчийг гэм хор хариуцах үүргээс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй.