Дархан-Уул аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөх эрхийг шилжүүлсэн шүүхийн шийдвэрийн дагуу нэхэмжлэгч өмчлөгч болсон ч хариуцагч өмнө нь авах ёстой мөнгөн төлбөрийг төлөөгүй гэж үндэслэн байрыг чөлөөлөхөөс татгалзсан хууль бус эзэмшлийг албадан чөлөөлүүлэх маргаан. Талууд нь хамтын амьдралын үеэр дундын өмчийг хуваалгах шүүхийн шийдвэр гарсны дараа нэхэмжлэгч орон сууцны бүрэн эзэн болж, хариуцагч нь төлбөр авахаас нааш байрны эзэмшлийг таслахгүй гэж эсэргүүцсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Шүүхийн шийдвэрийн дагуу орон сууцны 100 хувийн өмчлөгч болсон бөгөөд хариуцагчийн эзэмшил хууль бус тул албадан чөлөөлүүлэхийг хүссэн.
• Хариуцагч: Шүүхийн шийдвэрийн дагуу нэхэмжлэгчээс авах ёстой мөнгөн төлбөрийг төлөөгүй тул өөрийн эрх ашгийг хамгаалах үүднээс орон сууцыг чөлөөлөхөөс татгалзсан.

Шатуудын шийдвэр

Доод шатны шүүх нэхэмжлэлийг хангаж, хариуцагчийг байрнаас албадан гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх доод шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. Нэхэмжлэгч нь ипотекийн зээлийг төлж, эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээг гарган авсан тул тухайн үл хөдлөх эд хөрөнгийн хууль ёсны ганц өмчлөгч болсон. Хариуцагч нь өмчлөгчийн зөвшөөрөлгүйгээр эзэмшиж байгаа тул түүний эзэмшил хууль бус гэж үзэгдсэн. Нэхэмжлэгчээс авах ёстой мөнгөн төлбөр төлөгдөөгүй байх нь өмчлөгчийн эд хөрөнгийг буцаан авах эрхийг хязгаарлах үндэслэл болохгүй тул шүүх чөлөөлөлтийг албадан хэрэгжүүлэхийг зөвтгөсөн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Өмчлөгч нь эзэмших эрхгүй этгээдээс өөрийн эд юмсыг буцаан шаардах эрхтэй бөгөөд энэ эрхийг хэрэгжүүлэхэд өмчлөгчөөс өмнөх шийдвэрийн дагуу авах ёстой мөнгөн төлбөр төлөгдөөгүй байх нь саад болохгүй гэж үзсэн (Иргэний хууль 106.1).
• Шүүхийн шийдвэрийн дагуу өмчлөх эрхийн гэрчилгээ гарсан үед тухайн эд хөрөнгийн хууль ёсны эзэн нь зөвхөн бүртгэлд бүртгэгдсэн этгээд байх бөгөөд хууль бус эзэмшигчийн татгалзах эрх нь өмчлөгчийн эд хөрөнгийг буцаан авах эрхийг үгүйсгэхгүй гэж дүгнэсэн (Иргэний хууль 106.1).
• Өмчлөгчийн зөвшөөрөлгүйгээр үл хөдлөх эд хөрөнгөнд оршин сууж буй этгээдийн эзэмшил нь хууль бус эзэмшилд тооцогддог тул шүүх түүнийг албадан чөлөөлөх үүрэгтэй гэж тогтоосон (Иргэний хууль 106.1).