Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хадгаламж зээлийн хоршооны гишүүн бус этгээдтэй байгуулсан зээлийн гэрээний хүчин төгөлдөр байдал болон үүргийн гүйцэтгэлийг хангах барьцааны гэрээний маргаан. Зээл олгогч байгууллага нь зээлдэгч иргэнтэй орон сууц барьцаалан зээлийн гэрээ байгуулж мөнгөн зээл олгосон боловч зээлдэгч төлбөрөө хугацаа хэтрүүлсэн тул үлдэгдэл төлбөр, хүү, алдангийг гаргуулах, барьцаа хөрөнгийг хэрэгжүүлэхээр нэхэмжилсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тул үндсэн төлбөр, хүү, алдангийг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Зээлийн хүүг хэсэг төлсөн бөгөөд тухайн гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэж шийдвэрлэсэн өмнөх шүүхийн шийдвэр байгаа тул нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээв. Хариуцагч нь зээл олгогч байгууллагын гишүүн мөн болохыг нотлох баримтаар тогтоогдоогүй тул зээл олгогч нь үйл ажиллагааныхаа үндсэн зорилгыг зөрчиж гишүүн бус этгээдэд зээл олгосон гэж үзэн зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж дүгнэв (Иргэний хууль 56.1.9). Зээлийн гэрээ хүчин төгөлдөр бус байсан тул түүний үндсэн дээр байгуулагдсан барьцааны гэрээ мөн хүчин төгөлдөр бус болсон (Иргэний хууль 56.1.10). Харин хүчин төгөлдөр бус хэлцлээр шилжүүлсэн зүйлээ буцаан авах үүрэгтэй боловч хариуцагч зээлж авсан мөнгөн дүнгээ нэгтгэн тооцоход бүрэн төлсөн баримтある тул нэхэмжлэгчид буцаан өгөх өр төлбөргүй гэж үзэв (Иргэний хууль 56.5).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хадгаламж зээлийн хоршоо нь гишүүн бус этгээдэд зээл олгосон бол үйл ажиллагааныхаа үндсэн зорилгыг зөрчсөн гэж үзэн тухайн хэлцлийг хүчин төгөлдөр бус гэж дүгнэнэ (Иргэний хууль 56.1.9).
• Үндсэн хэлцэл (зээлийн гэрээ) хүчин төгөлдөр бус болсон тохиолдолд түүнийг баталгаажуулсан дагалдах хэлцэл (барьцааны гэрээ) мөн хүчин төгөлдөр бус болно (Иргэний хууль 56.1.10).
• Хэлцэл хүчин төгөлдөр бус болсон тохиолдолд талууд шилжүүлсэн зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.5).