Үйл явдал
Авто тээврийн ослын улмаас эрүүл мэндэд учруулсан гэм хорын хохирлыг нөхөн төлүүлэх тухай иргэний маргаан. Хариуцагч жолооч нэхэмжлэгчийг мөргөж, зөөлөн эдийн гэмтэл учруулсан бөгөөд нэхэмжлэгч эмчилгээ, тээврийн зардал, хөдөлмөрийн орлого алдсаны төлөө мөнгөн нөхөн төлбөр шаардсан.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Ослын улмаас эмчилгээ, шатахуун, бариа засал, сувилал, хөдөлмөрийн орлого алдсаны төлөө нийт 9 сая гаруй төгрөгийн хохирлыг гаргуулахыг шаардсан.
- Хариуцагч: Гэм хор учруулсан фактыг эс эсэргүүцсэн боловч нэхэмжлэгч шаардсан хохирлын хэмжээ, ялангуяа эмчилгээний зардал, сувилал, хөдөлмөрийн чадвар алдсаны хугацаа зэрэгт маргаж, хохирлын хэмжээг хэт их гэж үзсэн.
Шийдвэр ба үндэслэл
Шүүх нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж, үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Эмчилгээний зардлыг хангасан: Нэхэмжлэгч эмийн зардлыг 500 мянган төгрөгөөр нэхэмжилсэн бөгөөд хариуцагч тал уг зардлыг ослын гэмтэлд хамааралгүй гэж маргасан ч баримт ирүүлээгүй тул шүүх нэхэмжлэгчийн ирүүлсэн эмийн баримтуудыг үнэлж, шаардлагын хэмжээгээр нь хангасан.
- Шатахууны зардлыг хангасан: Нэхэмжлэгч тээврийн зардалд 639 мянган төгрөг нэхэмжилсэн боловч хэрэгт ирүүлсэн баримтаар нотлогдсон 498 мянган төгрөгийг л хангасан. Учир нь баримтжуулсан шатахууны зардал нь эмнэлгийн үйлчилгээ авсан цаг хугацаатай тохирч байсан тул хохиролтой шууд холбоотой гэж үзсэн.
- Хөдөлмөрийн орлого алдсаны төлбөрийг хангасан: Нэхэмжлэгч 7 сарын хугацаанд ажил хийх боломжгүй байснаас үүдэн хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр тооцсон 4.6 сая төгрөгийг нэхэмжилсэн. Шүүх нэхэмжлэгч ослын үед сургуулийн төгсөх курсд суралцаж байсан ч, зөөлөн эдийн гэмтэл бүрэн арилахгүй байгаа, удаан зогсож чадахгүй байдал, фото зургууд зэргээр батлагдсан тул хөдөлмөр эрхлэх боломжгүй байсан гэж дүгнэж, Иргэний хуулийн 505.2-т заасны дагуу цалин орлогогүй байсан ч хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээнээс багагүй хэмжээний нөхөн төлбөр шаардах эрхтэй гэж үзэн шаардлагыг хангасан.
- Нотлох баримтгүй зардлыг хэрэгсэхгүй болгосон: Бариа засал, сувилал, нэмэлт шатахууны зардлыг нэхэмжлэгч нотлох баримтаар баталгаажуулаагүй. Тухайлбал, бариа заслын төлбөрийг нотлох тодорхойлолтыг нотариатаар гэрчлүүлээгүй, хуульд заасан шаардлагыг хангаагүй тул шүүх үнэлж чадаагүй. Мөн сувилалын зайлшгүй шаардлага баримтаар нотлогдоогүй тул эдгээр зардлыг хангах үндэслэлгүй гэж үзсэн.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Хохирлыг нөхөх зарчим: Гэм хор учруулсан этгээд хохирогчийн эрүүл мэндэд учруулсан бодит хохирлыг нөхөн төлөх үүрэгтэй бөгөөд хохирлын хэмжээг хохирогч нотлох баримтаар баталгаажуулах ёстой (Иргэний хууль 497.1, 499.1).
- Хөдөлмөрийн чадвар алдсаны нөхөн төлбөр: Хохирогч гэм хор учрах үед цалин хөлс, орлогогүй байсан ч, гэмтлийн улмаас хөдөлмөр эрхлэх боломжгүй болсон тохиолдолд хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр тооцсон нөхөн төлбөрийг шаардах эрхтэй (Иргэний хууль 505.2).
- Нотлох баримтын шаардлага: Шүүхэд ирүүлсэн тодорхойлолт, гэрчлэл нь нотариатаар гэрчлүүлсэн эсэх, хэн бичсэнийг тогтоогдсон эсэх зэрэг хуульд заасан хэлбэр, аргын шаардлагыг хангасан байх ёстой; хангаагүй тохиолдолд шүүх түүнийг нотлох баримт болгон үнэлэхгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 75.6.1).