Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Худалдах-худалдан авах гэрээний хүрээнд бараа бүтээгдэхүүний төлбөр төлөх үүрэг биелүүлээгүйтэй холбоотой маргаан. Нэхэмжлэгч тал хариуцагч талтай худалдааны гэрээ байгуулж, ахуйн бараа бүтээгдэхүүнийг зээлээр нийлүүлж, төлбөрийг нь шаардсан. Хариуцагч тал барааг хүлээн аваагүй, төлбөр төлөхөөс татгалзсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч тал 2022 оны 5, 6, 7 дугаар сард авсан бараа бүтээгдэхүүний төлбөрийг төлөөгүй тул үлдэгдэл төлбөр болон гэрээний дагуу тооцсон алдангийг төлөхийг шаардсан.
• Хариуцагч: 2022 оны 4 дүгээр сараас хойш үйл ажиллагаа явуулахаа больсон, нэхэмжлэгч тал барааг өөрт нь биш өөр хүнд хүлээлгэн өгсөн, бичгийн гэрээ байхгүй, алдангийн тооцоо зөв биш гэж эсэргүүцсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх хариуцагч талын төлбөрийн үүргийг хүлээж, алдангийг тусгахгүй шийдвэрлэв.

• Нэхэмжлэгч талын харилцагчийн зарлагын баримт, төлбөрийн баримт, банкны хуулгаар хариуцагч тал 2022 оны 5, 6, 7 дугаар сард бараа бүтээгдэхүүн хүлээн авсан, гэхдээ төлбөрийг төлөөгүй болох нь тогтоогдсон тул хариуцагч тал Иргэний хуулийн 243.1-д заасны дагуу төлбөр төлөх үүрэгтэй гэж үзэв.
• Хариуцагч тал барааг хүлээн аваагүй гэсэн тайлбарыг шүүх үгүйсгэсэн, учир нь нэхэмжлэгч талын баримтжуулалтаар барааг хүлээн авсан нь батлагдсан.
• Нэхэмжлэгч талын харилцагчийн зарлагын баримтаар барааны үнэ 8,025,710 төгрөг байсан ч, нэхэмжлэгч талын 2022 оны харилцагчийн үлдэгдлийн тайланд 7,084,554 төгрөг гэж тусгасан тул шүүх энэ дүнгээр төлбөрийг тогтоов.
• Шүүх зохигчдын хооронд худалдах, худалдан авах гэрээг амаар байгуулагдсан гэж дүгнэсэн, учир нь бичгээр байгуулсан алдангийн тохиролцоо байхгүй тул нэхэмжлэгч тал Иргэний хуулийн 232.6-д зааснаар алданги шаардах эрхгүй, хариуцагч талд алданги төлөх үүрэг үүсэхгүй гэж үзэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний үүргийг биелүүлээгүй тал нь төлбөр төлөх үүрэгтэй болох нь тогтоогдсон (Иргэний хууль 243.1).
• Худалдах, худалдан авах гэрээг амаар байгуулсан гэж үзвэл, бичгээр алдангийн тохиролцоо байхгүй тохиолдолд алданги шаардах эрх үүсэхгүй (Иргэний хууль 232.6).
• Төлбөрийн хэмжээг тодорхойлохдоо нэхэмжлэгч талын өөрийн гаргасан харилцагчийн үлдэгдлийн тайланд тусгасан дүнг шүүх үндэслэн тогтоож болно.