Сэлэнгэ аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Өсвөр насны хүнд оногдуулсан хорих ялыг биелүүлэхийг хойшлуулах (тэнсэх) эрх зүйн үндэслэл болон хуулийн хугацааны хэрэглээний маргаан. Шүүгдэгч нар насанд хүрээгүй байхдаа орон байранд нэвтэрч хулгайлах гэмт хэрэг үйлдсэн бөгөөд анхан шатны шүүх тэднийг гэм буруутайд тооцож, хорих ял оноосон.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Насанд хүрээгүй байсан, хохирлыг нөхөн төлсөн, гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн тул ял шийтгэл оногдуулахгүйгээр хүмүүжлийн арга хэмжээ авах эсвэл хорихоос өөр төрлийн ял (нийтэд тустай ажил) оногдуулахыг хүссэн.
• Прокурор: Шүүгдэгч нар орон байранд нэвтэрч хулгайлсан тул Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.1 дүгээр зүйлийн 2.1-д заасан гэмт хэрэгт холбогдсон гэж үзэж, ял шийтгэл оногдуулахыг хүссэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгч нарт хорих ял оноож, ялыг 2 дахин багасган сургалт хүмүүжлийн байгууллагад эдлүүлэхээр шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх доод шатны шийдвэрийг өөрчилсөн. Шүүгдэгч нарт хорих ял оногдуулсан шийтгэх тогтоол биелүүлэхийг хойшлуулах шийдвэр гаргасан, учир нь Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 8.6 дугаар зүйлд 2018 онд орсон өөрчлөлтөөр өсвөр насны хүнд хорих ял оногдуулсан тохиолдолд ч биелүүлэхийг хойшлуулах боломжтой болсон, мөн шүүгдэгч нар анх удаа гэмт хэрэг үйлдсэн, гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн, хохирлыг нөхөн төлсөн зэрэг хөнгөрүүлэх нөхцөл байдал бүрдсэн тул ялыг тэнсэх эрх зүйн үндэслэл үүссэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Өсвөр насны хүнд хорих ял оногдуулсан тохиолдолд, тэд анх удаа гэмт хэрэг үйлдсэн, гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн, хохирлыг нөхөн төлсөн, хор уршгийг арилгасан бол шүүх ял шийтгэх тогтоол биелүүлэхийг хойшлуулах (тэнсэх) эрхтэй. (Эрүүгийн хууль 8.6)
• Хуульд орсон өөрчлөлт нь шүүхийн шийдвэрийн гүйцэтгэлд шууд нөлөөлж, өмнө нь тэнсэх боломжгүй гэж үзсэн хэргийн хувьд ч шинэ хуулийн дагуу шийдвэрийг өөрчлөх боломжийг олгодог. (Эрүүгийн хууль 8.6)
• Шүүгдэгч нарт оногдуулсан ялыг хойшлуулах хугацаанд санаатай шинээр гэмт хэрэг үйлдвэл, Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлд заасны дагуу ял оногдуулахыг мэдэгдэх ёстой. (Эрүүгийн хууль 8.6)