Дорнод аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Эрүүгийн хэрэг/ийн Шийтгэх тогтоол

Үйл явдал

Байгалийн ховор ургамлыг зохих зөвшөөрөлгүйгээр түүж, тээвэрлэсэн, хадгалсан гэмт хэрэг. Шүүгдэгч байгалийн ховор ургамлын үндэс 70 орчим кг түүж, тээврийн хэрэгслээр тээвэрлэн, хашаанд хадгалсан үйлдлээр яллагдаж буй хэрэг.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, ургамлыг бусдаас олсон эсвэл аргалсан гэж үзэн авсан гэж тайлбарласан.
• Прокурор: Шүүгдэгч нь ховор ургамлыг зохих зөвшөөрөлгүйгээр түүж, тээвэрлэж, хадгалсан тул Эрүүгийн хууль 24.8.1-д заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэн ялласан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх шүүгдэгчийг гэм буруутай гэж үзэн, хорих ял онодохгүйгээр 1 жилийн хугацаагаар эрх зүйн хариуцлага хүлээлгэж, байгаль орчны хохирлыг нөхөн төлүүлэхээр шийдвэрлэв. Шүүгдэгч Засгийн газрын тогтоолоор баталсан "Ховор ургамлын жагсаалт"-д орсон дэрэвгэр жиргэрүү ургамлыг түүж, тээвэрлэсэн тул Эрүүгийн хууль 24.8.1-д заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэв. Ургамлын аймагт учирсан хохирлыг нөхөн төлөх ёстой, учир нь шинжээчийн дүгнэлтээр тухайн ургамлын экологи-эдийн засгийн үнэлгээ ойролцоогоор 39 сая төгрөг болох нь тогтоогдсон. Мөн гэмт хэрэгт ашигласан тээврийн хэрэгсэл болон хураан авсан ургамлыг хохирлыг нөхөхөд зарцуулж, илүү гарсан хэсгийг байгаль орчны санд оруулахаар шийдвэрлэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Байгалийн ховор ургамлыг зохих зөвшөөрөлгүйгээр түүж, тээвэрлэж, хадгалсан нь ховор ургамлыг хамгаалах зорилготой эрх зүйн хамгаалалт, хууль тогтоомжийг зөрчсөн гэж үзнэ (Эрүүгийн хууль 24.8.1).
• Ховор ургамлын аймагт учирсан экологи-эдийн засгийн хохирлыг нөхөн төлөх үүрэг хүлээлгэх бөгөөд энэ нь байгаль орчныг хамгаалах тухай хууль, Засгийн газрын тусгай сангийн тухай хуулийн үндэслэлтэй (Байгаль орчныг хамгаалах тухай хууль 49.4.3, Засгийн газрын тусгай сангийн тухай хууль 7.2.3).
• Гэмт хэрэгт ашигласан эд болон гэмт хэргийн улмаас үүссэн хохирлыг нөхөн төлөхөд зарцуулж, илүү гарсан хэсгийг улсын сангийн орлогод оруулах нь хохирлыг бүрэн нөхөх зарчмын дагуу шийдвэрлэгдэнэ.