Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Хуулийн этгээдийн бүртгэлийн байгууллагад компанийн дүрмийн өөрчлөлт болон хувьцааны эзэмшигчийн бүртгэлийг илт хууль бус гэж үзэн хүчингүй болгохыг шаардсан захиргааны хэрэг. Нэхэмжлэгч нь тендерт оролцох зорилгоор хийсэн дүрмийн өөрчлөлтийг сонгон шалгаруулалт амжилтгүй болсны дараа буцааж, бүртгэлийг эс зөвшөөрөх шаардлага тавьсан бол хариуцагч байгууллага нь уг бүртгэл нь хуулийн дагуу хүчин төгөлдөр болсон гэж үзсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Компанийн дүрмийн өөрчлөлтийг тендерт оролцох зориулалтаар хийсэн бөгөөд ялалт байгуулж чадаагүй тул энэхүү хүсэл зориг туйлдаа хүрч чадаагүй. Иймд хувьцаа шилжүүлсэн бүртгэл нь нэхэмжлэгчийн бодит хүсэл зоригийн үр дүн биш, илт хууль бус үйлдэл гэж үзэж бүртгэлийг эс зөвшөөрөхийг шаардсан.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Бүртгэлийн байгууллага нь зөвхөн бичиг баримтын хэлбэрийн шаардлагыг шалгасан бөгөөд компанийн дүрэм нь улсын бүртгэлд бүртгэгдсэнээр хүчин төгөлдөр болдог. Тендерт оролцохгүй байх шийдвэр нь бүртгэлийн хууль ёсны байдлыг үгүйсгэх үндэслэл биш гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Доод шатны шүүхүүд нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзаж, хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон. Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь нэхэмжлэгч нь бүртгэлийг мэдэж байсан ч хуульд заасан хугацаанд шүүхэд хандаагүй нь хугацааг хэтрүүлсэн гэж үзсэн. Мөн дүрмийн өөрчлөлт нь улсын бүртгэлд бүртгэгдсэнээр хүчин төгөлдөр болдог тул тендерт оролцохгүй байх шийдвэр нь бүртгэлийн хууль ёсны байдлыг алдагдуулахгүй гэж дүгнэсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хуулийн этгээдийн дүрэмд оруулсан өөрчлөлт нь улсын бүртгэлд бүртгэгдснээр хүчин төгөлдөр болно. Тиймээс бүртгэгдээгүй дүрэм нь хуулийн хүчин төгөлдөр үйлчилгээг үзүүлэхгүй бөгөөд бүртгэлийн байгууллага нь зөвхөн бичиг баримтын хэлбэрийн шаардлагыг шалгах үүрэгтэй. (Захиргааны ерөнхий хууль 47)
• Захиргааны акт нь илт хууль бус болохыг тогтоолгох нэхэмжлэлийг хугацаа үл хамааран гаргах боломжтой ч, нэхэмжлэгч нь бүртгэлийн талаар мэдсэн хугацаанаас хойш хуульд заасан хугацаанд шүүхэд хандаагүй бол хугацааг хэтрүүлсэн гэж үзнэ. (Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 12, 14)
• Сонгон шалгаруулалтад оролцох зорилгоор компанийн дүрмийг өөрчилж, улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн хэргийн хувьд сонгон шалгаруулалт амжилтгүй болсон нь бүртгэлийн хууль ёсны байдлыг үгүйсгэх, эсвэл түүнийг илт хууль бус гэж үзэх үндэслэл болохгүй. (Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 54)