Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр ногдуулах аргачлал болон бүтээгдэхүүний ангилал, үнийн эх сурвалжийг тодорхойлох эрх зүйн тайлбарын маргаан. Татвар төлөгч компани нь ашигт малтмалын бүтээгдэхүүн экспортолсон тул татварын алба нь ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр ногдуулан акт тогтоосон байна. Татвар төлөгч компани нь ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч биш тул Засгийн газрын аргачлалыг баримслан төлбөр тооцох боломжгүй, мөн үнийн эх сурвалж нь буруу гэж маргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хяналт шалгалтын актыг хүчингүй болгох шаардлагатай, учир нь ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр тооцох аргачлал нь зөвхөн ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигчдэд хамааралтай бөгөөд экспортолсон бүтээгдэхүүний үнийн эх сурвалж нь хууль бус байна.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Актыг хүчингүй болгох шаардлагагүй, учир нь ашигт малтмалын бүтээгдэхүүний ангилал, үнийн дүнг тодорхойлохдоо тухайн үед хүчин төгөлдөр байсан Засгийн газрын тогтоол болон хуулийн заалтыг баримтлан тооцоолсон.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шат нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж, татварын албаны 2019 оны төлбөр ногдуулсан хэсгийг хүчингүй болгох шийдвэр гаргав. Учир нь экспортолсон бүтээгдэхүүний үнийн эх сурвалж нь Засгийн газрын тогтоолоор заасан байх ёстой бөгөөд татварын албаны тооцоолол нь тухайн тогтоолтой нийцэхгүй байсан тул нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангахаар шийдвэрлэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Ашигт малтмалын бүтээгдэхүүний ангилал, тооцох зарчим, аргачлалыг Засгийн газраас баталсан тогтоолоор тодорхойлдог тул төлбөр тооцохдоо уг аргачлалыг баримтлах ёстой (Ашигт малтмалын тухай хууль 47.8).
• Экспортод гаргасан бүтээгдэхүүний үнийн дүнг тогтоохдоо олон улсын зах зээлийн үнийн эх сурвалжийг баримтлах ёстой бөгөөд энэ нь Засгийн газрын тогтоолоор заасан байх ёстой (Ашигт малтмалын тухай хууль 47.2.1).
• Хэргийн оролцогч нарын эзгүйд хэргийг хянан шийдвэрлэх боломжтой, учир нь хэргийн оролцогчид өмнө нь гаргасан тайлбарыг шүүх хуралдаан дээр гаргасантай адилтган үзэж болно (Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 91.5).