Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Захиргааны байгууллага хоорондын чиг үүрэг, эрх мэдлийн маргааныг захиргааны хэргийн шүүх хянан шийдвэрлэх эрхтэй эсэх тухай асуудал. Татварын болон хөдөө аж ахуйн салбарын захиргааны байгууллага нь орон нутгийн засаг захиргааны байгууллагын гаргасан тогтоолт болон захирамжийг хүчингүй болгох шаардлага бүхий нэхэмжлэл гаргасан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Орон нутгийн засаг даргын гаргасан захирамж болон орон нутгийн ИТХ-ын тогтоолт нь хууль бус тул хүчингүй болгох шаардлага гаргасан.
• Гуравдагч этгээд: Хуулийн дагуу газар эзэмшсэн тул өөрийн эрх ашиг зөрчөгдөөгүй гэж үзэж, захиргааны байгууллагуудын уялдаа холбоогүй үйл ажиллагааг шүүхээр шийдүүлэхийг хүссэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, холбогдох тогтоолт болон захирамжийг хүчингүй болгосон. Энэ шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзан хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон. Учир нь захиргааны байгууллага хоорондын чиг үүрэг, эрх мэдлийн маргаан нь хуульд тусгайлан заагаагүй тохиолдолд захиргааны хэргийн шүүх хянах эрхгүй тул нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзах үндэслэлтэй байна (Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 54.1.5, 54.1.6).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Захиргааны байгууллага хоорондын чиг үүрэг, харилцан хамаарал бүхий маргааныг шийдвэрлэх эрх нь хуульд тусгайлан заагаагүй бол захиргааны хэргийн шүүх хянах эрхгүй (Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 1.1, 3.1.3).
• Нэг захиргааны байгууллагын нийтийн эрх ашгийг хамгаалах чиг үүрэг бүхий үйл ажиллагааг нөгөө захиргааны байгууллагын нэхэмжлэлээр шийдвэрлүүлэх нь захиргааны хэргийн шүүх хянах зорилготой эсэх асуудалтай тул захиргааны байгууллага хоорондын маргааныг Засгийн газарт тавьж шийдвэрлүүлэх нь зохистой (Монгол Улсын Засгийн газрын тухай хууль 20.5, 184.4).
• Орон нутгийн засаг захиргаа болон ИТХ нь хууль дээдлэх үүрэгтэй тул тэдгээрийн гаргасан шийдвэр нь хууль зөрчсөн гэх асуудлыг яам нь Засгийн газарт тавьж шийдвэрлүүлэх боломжтой байсан тул захиргааны хэрэг шүүхэд нэхэмжлэл гаргах эрх хуулиар олгогдоогүй (Үндсэн хууль 13.1, Монгол Улсын Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль 34, 35, 36).