Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Сонгуулийн хороо нэр дэвшигчийг хууль зөрчсөн гэж үзэн нэрийн жагсаалтаас хасах эрхтэй эсэх, мөн тухайн зөрчлийг тогтоохын тулд шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэр шаардлагатай эсэхэд маргасан. Нэхэмжлэгч сонгуулийн хууль тогтоомж зөрчсөн болохыг зөвхөн шүүхийн шийдвэрээр тогтоож болох бөгөөд сонгуулийн хороо ийм эрхгүй гэж үзсэн бол хариуцагч байгууллага нэр дэвшигчийн үйлдлийг өөрөө тогтоож хасах эрхтэй гэж үзжээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Сонгуулийн хорооны тогтоолыг хүчингүй болгож, нэрсийн жагсаалтад оруулахыг шаардсан. Шүүхийн шийдвэрээр зөрчил тогтоогдоогүй байхад сонгуулийн хороо нэр дэвшигчийг хасах нь хууль бус гэж үзсэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Нэр дэвшигч санал татах зорилгоор мөнгө тараасан зөрчил гаргасныг сонгуулийн хороо тогтоож, хуулийн дагуу нэрсийн жагсаалтаас хасах эрхтэй гэж үзсэн. Шүүхийн шийдвэр шаардлагагүй, байгууллагын эрх мэдэлд багтдаг гэж тайлбарласан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгчийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, сонгуулийн хорооны тогтоолыг хүчингүй болгож, нэр дэвшигчийг жагсаалтад оруулахыг шууд даалгасан. Давж заалдах шатны шүүх энэ шийдвэрийг өөрчилсөн. Учир нь, хэдийгээр шүүхийн шийдвэрээр зөрчил тогтоогдоогүй байхад сонгуулийн хороо нэр дэвшигчийг хассан нь хууль бус боловч, тухайн үед нэр дэвшигчийн эрх зүйн хариуцлагыг эрүүгийн журмаар шалгаж байсан тул сонгуулийн хороо эцсийн шийдвэрийг тухайн хэргийг шийдвэрлэсний дараа гаргах ёстой гэж үзсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Сонгуулийн хууль тогтоомж зөрчсөн болохыг "тогтоогдсон" гэж үзэхийн тулд шүүхийн шийдвэр хүчин төгөлдөр болсон байх шаардлагатай (Сонгуулийн тухай хууль 3.1.7).
• Сонгуулийн хороо нь зөрчлийг шалгах, тогтоох эрхгүй бөгөөд цагдаагийн байгууллага шалгаж, шүүхийн шийдвэр гарсан үндэслэлээр л нэр дэвшигчийг хасах үндэслэл үүснэ (Сонгуулийн тухай хууль 117.1, 117.2).
• Эрүүгийн хэргийн шүүхэд зөрчил гаргасан эсэх нь шалгагдаж байгаа тохиолдолд сонгуулийн хороо эцсийн шийдвэрийг тухайн хэргийг эцэслэн шийдвэрлэсний дараа гаргах нь зүйтэй (Сонгуулийн тухай хууль 159.3, 161.4).