Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Хариуцагч Х.Төмөрхуяг, Г.Эрдэнэтуяа нар Хаан банк ХХК-тай 2015.06.11-ний өдөр 70,000,000 төгрөгийн зээлийн гэрээ байгуулж, 36 сарын хугацаатай, жилийн 24 хувийн хүүтэй зээл авсан. Зээлийн төлбөрөө хугацаандаа төлөөгүй тул банк зээлийн үлдэгдэл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулахаар нэхэмжилсэн.
• Нэхэмжлэгч: Хаан банк ХХК нь зээлийн гэрээний үүрэгт 65,242,805 төгрөг гаргуулж, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Х.Төмөрхуяг, Г.Эрдэнэтуяа нар зээлийн үндсэн үлдэгдлийг зөвшөөрсөн боловч хүүний тооцооллыг зөвшөөрөхгүй, 19,031,361 төгрөг болж байна хэмээн маргасан. Мөн барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг эсэргүүцсэн.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2020-01-27, Дугаар: 104/ШШ2020/00049
• Шийдвэр: Хариуцагч нараас зээлийн гэрээний үүрэгт нийт 65,242,805 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэгч Хаан банк ХХК-д олгож, үүргийг гүйцэтгээгүй тохиолдолд барьцаа хөрөнгө болох орон сууцыг албадан дуудлага худалдаагаар борлуулж, үнийн дүнгээс үүргийн гүйцэтгэлийг хангахыг даалгасан.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 451.1, 452.2, 453.1, 160.1.2, 175.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2020-03-30, Дугаар: 718
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч нар
• Гомдлолын шалтгаан: Зээлийн хүүг буруу тооцсон, банк хугацаандаа шаардлага тавиагүй.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, хариуцагч нараас нийт 55,832,429 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэлийн шаардлагаас 9,410,376 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Банк нь гэрээний хугацаа дууссанаас хойш 10 сар 18 хоногийн дараа буюу 2019.04.30-ны өдрөөс хойш үүргээ биелүүлэхийг шаардсан тул хүүг банкны мэдэгдэх хуудсанд заасан 2019.06.07-ны өдрөөс шүүхэд нэхэмжлэл гаргах хүртэлх хугацаагаар тооцсон.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2020-12-23, Дугаар: 104/ШШ2020/00049
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх хэргийн бодит байдалтай нийцээгүй, Иргэний хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн, гэрээний тэгш шударга байдалд нийцээгүй.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн 718 дугаар магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн 104/ШШ2020/00049 дүгээр шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Зохигчдын хооронд байгуулагдсан зээл болон барьцааны гэрээнүүд нь хуулийн шаардлага хангасан хүчин төгөлдөр хэлцэл.
• Иргэний хуулийн 453.1-т зааснаар зээлдэгч авсан зээлээ хугацаанд нь төлөөгүй бол хэтэрсэн хугацааны хүү, гэрээнд заасан бол нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүрэгтэй.
• Үүрэг гүйцэтгэгчээс үүргийн гүйцэтгэлийг шаардаж, шүүхэд нэхэмжлэл гаргах нь үүрэг гүйцэтгүүлэгчийн эрх бөгөөд банк хариуцагчаас үүргийн гүйцэтгэлийг шаардаж байсан.
• Зээлдэгч зээлээ хугацаандаа төлөөгүй нь зээлдүүлэгчийн буруутай үйлдэл бус бөгөөд банк гэрээний хугацаа өнгөрснөөс хойш шүүхэд нэхэмжлэл гаргалгүй хугацаа өнгөрсөн нь зээлдэгчийг гэрээнд заасан зээлийн төлбөрийг төлөх үүргээс чөлөөлөх, нэхэмжлэлийг багасгах эрх зүйн үндэслэл болохгүй.
• Давж заалдах шатны шүүх Иргэний хуулийн 453.1-т заасан зохицуулалтыг зөрчсөн, хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
• Давж заалдах шатны шүүх хэтэрхий нэг талыг барьж, гэрээний шударга байдалд нийцээгүй, үүрэг гүйцэтгэгчийг буруутгасан байдлаар дүгнэж шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан нь хуулийн үндэслэлгүй.