Тогтоол №8852

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Нэхэмжлэгч “Цагаан-Уул тэрхэн” ХХК нь өөрийн эзэмшлийн газарт хариуцагч нар хууль бусаар үйл ажиллагаа явуулж, газар чөлөөлөхгүй байгаа, мөн Хөвсгөл аймгийн Засаг даргын Тамгын газар хууль бус захирамж гаргаснаас хохирол учирсан гэж нэхэмжилсэн. Хариуцагч Ц.Ж- нь “Цагаан-Уул тэрхэн” ХХК-иас хууль бусаар авсан төлбөрийг буцаан гаргуулахаар сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
• Нэхэмжлэгч: "Цагаан-Уул тэрхэн" ХХК нь Ч.Т-, Ё.Ц-, Ц.Ж-, Г.Ү-, Б.Б-, Ц.Д- нарын хууль бус эзэмшлээс 414.3 м.кв газар чөлөөлүүлэх, олох байсан орлого 124,290,000 төгрөг гаргуулах, мөн Хөвсгөл аймгийн Засаг даргын Тамгын газраас гэм хорын хохирол 90,590,100 төгрөг гаргуулах.
• Хариуцагч: Ч.Т-, Ё.Ц-, Ц.Ж-, Г.Ү-, Б.Б-, Ц.Д- нар болон Хөвсгөл аймгийн Засаг даргын Тамгын газар. Хариуцагч нар нэхэмжлэлийг үндэслэлгүй гэж маргасан бөгөөд Ц.Ж- “Цагаан-Уул тэрхэн” ХХК-иас 5,325,000 төгрөг гаргуулахаар сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2018-02-09, Дугаар: 189
• Шийдвэр: Хариуцагч нарын хууль бус эзэмшлээс газрыг чөлөөлж, үйлчилгээний хураамж, гэм хорын хохирол гаргуулах болон сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагуудыг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 92.1, 95.1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэгчийн газар эзэмших эрхийг хүлээн зөвшөөрсөн. Харин хураамж нэхэмжлэх хууль зүйн үндэслэлгүй, мөн гэм хорын хохирол болон сөрөг нэхэмжлэл нотлогдоогүй тул Иргэний хуулийн 228.1, 229.1, 492.1, 497.1-д заасныг тус тус хэрэгсэхгүй болгосон.

⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР

• Өдөр: 2018-03-19, Дугаар: 155/2014/0928/и
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч “Цагаан-Уул тэрхэн” ХХК-ийн захирал Ж.Алтанхуяг
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчиж, хугацаа нь дууссан итгэмжлэлээр төлөөлөгчийг шүүх хуралдаанд оролцуулсан, мөн олох байсан орлогыг гаргуулах шаардлагыг хангаагүй нь буруу.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн 2018 оны 02 дугаар сарын 09-ний өдрийн 189 дүгээр шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Нэхэмжлэгч нь газрыг хууль ёсоор эзэмших эрхтэй болох нь тогтоогдсон тул хариуцагч нарын хууль бус эзэмшлээс газар чөлөөлүүлэх шаардлагыг хангах нь үндэслэлтэй.
• Нэхэмжлэгчийн нэхэмжилсэн "хураамж" гэдэг нь Татварын ерөнхий хуульд заасан хураамжийн агуулгад хамаарахгүй бөгөөд нэхэмжлэгч аж ахуйн нэгж нь иргэдээс хураамж авах хууль зүйн үндэслэлгүй.
• Газрын тухай хуулийн 35.1.6-д заасны дагуу газар эзэмшигч нь зөвхөн эрх олгосон этгээдийн зөвшөөрөлтэйгээр газраа ашиглуулах боломжтой бөгөөд гэрээгээр төлбөр тохиролцсон тохиолдолд төлбөр нэхэмжлэх эрхтэй. Энэ тохиолдолд талуудын хооронд ийм тохиролцоо хийгдээгүй тул хураамж болон төлбөр нэхэмжлэх шаардлагыг хангах хууль зүйн үндэслэлгүй.
• Нэхэмжлэгчийн гаргасан нотлох баримтуудыг (тухайлбал, Ц.Чулуунбаатартай байгуулсан гэрээ) анхан шатны шүүх маргаанд хамааралгүй, үнэн зөв гэж үзээгүй нь зөв.
• Хариуцагч Г.Ү-ын итгэмжлэлийн хугацаа дууссан байхад Ц.Ж-ыг төлөөлүүлсэн нь шүүхийн алдаа боловч, Г.Ү- нь уг зөрчлийн талаар гомдол гаргаагүй, нөхөр нь хамтран хариуцагчийн хувиар нэгдмэл сонирхолтойгоор төлөөлсөн тул нэхэмжлэгчийн энэ талаарх гомдлыг хүлээн авах үндэслэлгүй.
• Хариуцагч нарын эд хөрөнгийн лавлагааг гаргуулах хүсэлтийг шүүгчийн захирамжаар хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн нь хуульд заасан журмын дагуу байсан.
• Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 167.1.1-д заасныг удирдлага болгон анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.